Elementy weksla

Odpowiedź:

Funkcja gwarancyjna weksla polega m.in. na zabezpieczeniu zapłaty weksla przez wszystkie osoby na nim podpisane. Jednocześnie możliwość dochodzenia wierzytelności w trybie postępowania nakazowego umożliwia szybkie uzyskanie zaspokojenia roszczeń z weksla.

Ponieważ weksel jest papierem wartościowym stanowiącym samoistne zobowiązanie, spełniającym także funkcje obiegowe, a jego zapłata podlega specjalnym rygorom, to prawo ściśle reguluje zasady wystawiania, obrotu, a także elementy składowe tego dokumentu.

Zgodnie z wymogami prawa obowiązującego w Polsce (art. 101 Prawa wekslowego) weksel własny powinien zawierać:

1. nazwę "weksel" w treści dokumentu,
2. bezwarunkowe zobowiązanie wystawcy do zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej,
3. termin płatności,
4. miejsce płatności,
5. nazwisko osoby (nazwę firmy), na której rzecz lub na której zlecenie zapłata ma być dokonana (remitenta),
6. datę i miejsce wystawienia weksla,
7. podpis wystawcy weksla.

Jeśli weksel własny nie zawiera terminu płatności, to przyjmuje się, że jest on płatny za okazaniem. Jeśli brakuje oznaczenia miejsca płatności, wówczas za miejsce płatności przyjmuje się miejsce wystawienia weksla. Weksel własny, na którym nie widnieje miejsce wystawienia, uważa się za wystawiony w miejscu podanym obok nazwiska wystawcy.

Tylko zatem pozostałe z wypunktowanych elementów weksla są konieczne dla jego ważności.

W pytaniu zastrzeżenie "płatny gotówką albo zwrot towaru" wątpliwości budzi wątpliwości co do bezwarunkowości zobowiązania do zapłaty. Bezwarunkowość weksla wyraża się niemożnością obwarowania obowiązku zapłaty jakimikolwiek zdarzeniami przyszłymi i niepewnymi (art. 89 k.c.). Jednak funkcja słów „zapłacę” lub „zapłaci” jest w tekście weksla podstawowa. Wykładnia tekstu weksla sporządzonego na formularzu, w którym użyto zwrotu „zapłac...” pozwala na interpretację, że jest to ważny weksel własny, zawierający bezwarunkowe przyrzeczenie wystawcy zapłaty oznaczonej sumy pieniężnej.