Sankcje za nienależyte wykonanie umowy

Odpowiedź:

Zapis umowny dotyczący stosowania kodeksu cywilnego w sprawach nieuregulowanych w powołanej umowie jest formułą raczej "ozdobną" a nie tworzącą prawo. Kodeks cywilny znajduje bowiem zawsze zastosowanie do umów, i nie można wyłączyć jego postanowień. Kodeks cywilny zezwala jednak stronom, w ramach swobody umów, na dowolne - jednakże w granicach prawa - kształtowanie wzajemnych uprawnień i zobowiązań. Dlatego też zapisy umowne dotyczące kar umownych zastrzeżonych dla Zamawiającego są dopuszczalne w umowie, nie są bowiem sprzeczne z prawem. Inną sprawa jest natomiast charakter tych zapisów, które są niezwykle korzystne dla Zamawiającego. Brak zapisów dotyczących obowiązków Zamawiającego w sytuacji jego opóźnienia z zapłatą należności nie oznacza, że Wykonawcy nie przysługują żadne uprawnienia. Zastosowanie w tym względzie znajduje art. 481 kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie byłoby następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. W związku z tym, jeżeli Zamawiający opóźnia się z zapłatą, Wykonawca może żądać od niego kwoty należności powiększonej o odsetki. Jeżeli stopa odsetek nie została określona w umowie, Wykonawcy przysługują odsetki ustawowe. Odsetki te przysługują Wykonawcy niezależnie od faktu poniesienia przez niego szkody z powodu opóźnienia i niezależnie od odpowiedzialności Zamawiającego za opóźnienie wypłaty. Jeżeli Wykonawca z powodu opóźnienia poniósł szkodę, może domagać się naprawienia tej szkody na zasadach ogólnych. Odpowiedzialność Zamawiającego jest jednak w tym przypadku uzależniona od odpowiedzialności Zamawiającego za powstałe opóźnienie.