Darowizna nieruchomości hipotecznej a spłata długu

Odpowiedź:

Nieruchomość, na której ustanowiona jest hipoteka przymusowa kaucyjna na zabezpieczenie określonego długu, może być przedmiotem obrotu, tj. być zbyta, darowana, użyczona itp. Nie ma zatem potrzeby dokonywać odrębnych czynności, na mocy których pytający najpierw spłaci wierzytelność ojca zabezpieczoną hipoteką na nieruchomości, potem zaś ową nieruchomość nabędzie w drodze umowy darowizny (choć należy zastrzec, iż jest to oczywiście możliwe). Gdyby bowiem doszło do nabycia przez pytającego nieruchomości obciążonej hipoteką, zbywca pozostaje dłużnikiem osobistym wierzyciela hipotecznego, nabywca zaś stanie się dłużnikiem rzeczowym. W takiej sytuacji zbędnym wydaje się zapis w umowie darowizny zawartej w formie aktu notarialnego, iż nabywca spłaci dług zbywcy, bowiem z istoty hipoteki jako zabezpieczenia wierzytelności wynika, że w razie zbycia nieruchomości wierzyciel hipoteczny może szukać zaspokojenia od dłużnika osobistego z całego jego majątku lub od nabywcy nieruchomosci - dłużnika rzeczowego jedynie z nieruchomości bciążonej hipoteką. Po zaspokojeniu długu zabezpieczonego hipoteką właściciel nieruchomości - za zgodą wierzyciela - może złożyć wniosek do sądu wieczystoksięgowego o wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej.

Wydaje się, iż w wypadku zaliczenia do zachowku darowizny w postaci nieruchomości obciążonej hipoteką, wiążącą wartością darowizny będzie wartość nieruchomości pomniejszona o wysokość ustanowionego na niej obciążenia.