Wydanie przedmiotu zastawu

Pytanie: Firma w której pracuję chce zabezpieczyć swą wierzytelność zastawem na rzeczy ruchomej (samochód). Czy obowiązkiem dłużnika jest wydanie przedmiotu zastawu wierzycielowi? Interesuje mnie procedura dotycząca ustanawiania w praktyce zastawu tzn. umowa, wpis do rejestru inne konieczne formalności

Odpowiedź:

Instytucja zastawu uregulowana jest w Kodeksie cywilnym (art. 306 i nast.), a jeśli chodzi o zastaw rejestrowy to w Ustawie o zastawie rejestrowym(Dz.U.1996.149.703). Zgodnie z uregulowaniami kodeksowymi można ustanowić zastaw tylko na rzeczy ruchomej (np. na samochodzie) celem zabezpieczenia jakiejś wierzytelności. Istota zastawu polega na tym, że wierzyciel będzie mógł dochodzić zaspokojenia z rzeczy obciążonej zastawem bez wględu na to czyją stała się własnością i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela rzeczy. Aby skutecznie ustanowić zastaw potrzebna jest umowa między właścicielem rzeczy a wierzycielem oraz wydanie rzeczy wierzycielowi (co do zasady). Wyjątki od tej reguły może przewidzieć jedynie ustawa. Jeżeli rzecz już znajduje się w posiadaniu wierzyciela wystarcza sama umowa. W przypadku więc niewydania rzeczy przez właściciela taki zastaw nie będzie skuteczny. Jeśli chodzi o zastaw rejestrowy to może on być ustanawiany m.in dla zabezpieczania wierzytolności podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w Polsce. W takim przypadku do ustanowienia zastawu również potrzebna jest umowa między zastawcą i zastawnikiem oraz wpis do rejestru zastawów. Umowa taka powinna być zawarta na piśmie bo w przeciwnym razie będzie ona nieważna i do ustanowienia zastawu nie dojdzie. Ustawa w tym przypadku nie wymaga wydania rzeczy osobie na rzecz, której ustanawiamy zastaw gdyż zabezpiecza ją wpis do rejestru. Ważne jest również to iż z wnioskiem o wpis należy wystąpić w termine miesiąca od zawarcia umowy zastawniczej. Jeśli chodzi o to co ma zawierać umowa to ustawa wprowadza następujące wymogi : 1) data zawarcia umowy, 2) imię i nazwisko (nazwę) oraz miejsce zamieszkania (siedzibę) i adres zastawnika, zastawcy oraz dłużnika, jeżeli nie jest on zastawcą, 3) przedmiot zastawu w sposób odpowiadający jego właściwościom, 4) wierzytelność zabezpieczoną zastawem - przez oznaczenie jej wysokości oraz stosunku prawnego, z którego ta wierzytelność wynika, lub najwyższą sumę zabezpieczenia, jeżeli zabezpieczana jest wierzytelność przyszła lub warunkowa o wysokości nie ustalonej w chwili zawarcia umowy zastawniczej.