Samochód używany w różnych działalnościach

Odpowiedź:

W sytuacji, gdy przedsiębiorca odbywa podróż samochodem wprowadzonym do ewidencji środków trwałych, za koszty uzyskania przychodów można uznać wszystkie wydatki dotyczące tego pojazdu poniesione w czasie podróży (np. zakup paliwa, opłaty za parking itp.). Jeżeli natomiast podróż przedsiębiorcy odbywana jest samochodem osobowym niebędącym środkiem trwałym, wydatki związane z tym pojazdem można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów według ogólnych reguł dotyczących używania samochodów niewprowadzonych do ewidencji środków trwałych, czyli na podstawie ewidencji przebiegu pojazdu.

W przypadku jeżeli ten sam samochód (wprowadzony przez podatnika do ewidencji środków trwałych w ramach innej działalności) jest wykorzystywany w spółce cywilnej, ale nie jest wnoszony jako wkład do spółki (wówczas nie może być przez spółkę amortyzowany - nie jest bowiem jej środkiem trwałym), wydatki związane z jego eksploatacją w spółce podlegają ograniczeniom w zaliczaniu do kosztów uzyskania przychodów. Spółka jako użytkownik samochodu (a raczej jej wspólnicy jako podatnicy podatku dochodowego) mają więc prawo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów bieżące koszty eksploatacyjne związane z jego utrzymaniem (np. zakup paliwa). Jeśli jest to samochód osobowy wydatki na ten cel są ograniczone limitem kilometrówki (należy więc prowadzić ewidencję przebiegu tego pojazdu). Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do kosztów uzyskania przychodów można bowiem zaliczyć tylko te wydatki związane z używaniem samochodu osobowego niewprowadzonego do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, których wysokość nie przekracza kwoty wynikającej z przemnożenia liczby kilometrów faktycznego przebiegu pojazdu oraz aktualnej stawki za jeden kilometr przebiegu. Wydatki związane z używaniem samochodu powinny być udokumentowane fakturami wystawionymi na spółkę.

Częsta jest sytuacja, że wspólnik spółki cywilnej, nie chcąc wnosić samochodu jako wkład do spółki (bo np. amortyzuje go w ramach innej działalności), nieodpłatnie udostępnia go na cele spółki (np. odbywa nim podróże związane z działalnością spółki). W takiej sytuacji organy podatkowe uważają, że w przypadku użyczenia samochodu spółce osobowej przez jej wspólnika u tych wspólników, którzy nie są właścicielem rzeczy, powstaje przychód z działalności gospodarczej - przychód z tytułu otrzymanego nieodpłatnego świadczenia w naturze (art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), a jego wartość oblicza się na według cen rynkowych stosowanych przy udostępnianiu rzeczy tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia (art. 11 ust. 2a pkt 4 wskazanej ustawy).