Pytanie: Spółka cywilna (trzyosobowa), której jestem wspólnikiem zakupiła zabudowaną nieruchomość (budynek na fakturę i prawo do wieczystego użytkowania działki - aktem notarialnym). Chcę odsprzedać swoje udziały (1/3 wartości nieruchomości) jednemu ze wspólników. W jaki sposób powinienem to zrobić (akt notarialny, inny dokument sprzedaży)? Czy mam odprowadzić podatek VAT od tej sprzedaży?
Odpowiedź:
Odpowiedź należy rozpocząć od wyjaśnienia, że nie jest możliwe zbycie udziałów w rzeczy (ruchomej, czy też nieruchomości) stanowiącej majątek spółki cywilnej. Majątek spółki cywilnej stanowi bowiem współwłasność łączną wspólników tej spółki, nie zaś współwłasność ułamkową (tylko w przypadku współwłasności ułamkowej możliwe jest dysponowanie udziałem we współwłasności). Współwłasność łączna cechuje się tym, że każdy ze współwłaścicieli jest współwłaścicielem majątku jako całości, jak też każdej rzeczy i prawa tworzących tę całość. W czasie trwania spółki wspólnik nie może rozporządzać udziałem we wspólnym majątku ani udziałem w poszczególnych składnikach tego majątku, nie może także domagać się jego podziału.
W tej sytuacji ewentualna sprzedaż udziałów w przedmiotowej nieruchomości będzie czynnością nieważną. Rzecz jasna nie dojdzie w takim przypadku również do opodatkowania podatkiem VAT.
Możliwa jest natomiast sprzedaż przedmiotowej nieruchomości przez spółkę (a więc wszystkich wspólników spółki) jednemu lub większej ilości wspólników. Skutkiem tego jest przejście własności nieruchomości z majątku spółki do odrębnego majątku jednego lub więcej wspólników. Czynność taka jest „zwykłą” dostawą towarów w rozumieniu VAT i podlega opodatkowaniu stawką właściwą dla sprzedawanej nieruchomości (umowa sprzedaży musi być zawarta w formie aktu notarialnego).
Możliwe jest również zbycie udziałów w spółce cywilnej. Przyjmuje się z reguły dopuszczalność takiej transakcji. Zbycie wymaga zawarcia umowy pomiędzy nowym wspólnikiem, a wspólnikami pozostającymi w spółce (w omawianym przypadku - z trzecim ze wspólników), jak również umowy pomiędzy ustępującym a nowym wspólnikiem (w omawianym przypadku - dotychczasowym wspólnikiem powiększającym swój udział w spółce) w kwestii zbycia członkostwa - udziału. Co do zasady nie jest wymagana szczególna forma zawarcia takiej umowy, jednak w omawianym przypadku, ze względu na fakt, iż w skład majątku spółki wchodzi nieruchomość umowy powyższe (w szczególności umowa między wspólnikami pozostającymi w spółce, a nowym wspólnikiem) powinny zostać zawarte w formie aktu notarialnego.
Sprzedaż przedmiotowych udziałów nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Podatnikiem VAT jest bowiem spółka, a nie wspólnik. Kontrowersyjne jest czy umowa taka podlega natomiast opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. W naszej ocenie sprzedaż udziałów należy uznać za sprzedaż praw majątkowych, a w konsekwencji umowa taka podlega opodatkowaniu tym podatkiem (stawka podatku - 1%).

Posiadam z synem spółkę cywilną. Chciałbym ją przepisać w całości na syna. Czy musimy zamykać przy tym działalność i otwierać (...)
Wspólnik spółki cywilnej (podatnika VAT) chce sprzedać za gotówkę komputer swojej spółce. Na podstawie jakich dokumentów można (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Sejm uchwalił ustawę zawierającą nową definicję Polskiej wódki. Ma to być (...) »
Firma nie ściągnęła należności od klienta. Minęło 2,5 roku. Sprawa dotyczy usług budowlanych. Jakie są konsekwencje podatkowe (...)...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.