Składniki majątku a likwidacja działalności

Odpowiedź:

Na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych oraz ryczałtu ewidencjonowanego sama czynność wykreślenia samochodu z ewidencji środków trwałych oraz wyprowadzenie go z działalności gospodarczej nie podlega opodatkowaniu (w przeciwieństwie do VAT, któremu czynność ta podlega, o czym niżej).

Opodatkowane podatkiem dochodowym może być późniejsze zbycie takiego składnika majątku, jednak jeżeli składnik majątku wykorzystywany w działalności gospodarczej stanowi majątek osobisty jednego z małżonków, jego nieodpłatne przekazanie do majątku drugiego z małżonków będzie darowizną objętą podatkiem od spadków i darowizn. Natomiast użyczenie rzeczy ruchomej (bez przenoszenia własności), jako czynność z natury nieodpłatna, nie będzie podlegało opodatkowaniu ani podatkiem dochodowym, ani podatkiem od spadków i darowizn. Biorący samochód w użyczenie może wliczać w koszty wszystkie wydatki na jego używanie, z wyjątkiem amortyzacji. Jeśli przedmiotem użyczenia jest samochód osobowy, to wydatki te mogą być rozliczane tylko według tzw. kilometrówki. Przedsiębiorca więc korzystający z takiego użyczonego pojazdu powinien prowadzić ewidencję przebiegu pojazdu.

Z kolei na gruncie podatku od towarów i usług (VAT), w przypadku likwidacji prowadzonej działalności gospodarczej o sposobie, w jaki należy dokonać rozliczenia wykorzystywanego w ramach działalności składnika majątku (np. samochodu ciężarowego), przy którego nabyciu podatnik skorzystał z prawa do odliczenia podatku naliczonego, stanowi art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z tym przepisem, opodatkowaniu podatkiem podlegają towary własnej produkcji i towary, które po nabyciu nie były przedmiotem dostawy towarów w przypadku zaprzestania przez podatnika będącego osobą fizyczną wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, obowiązanego na podstawie art. 96 ust. 6 do zgłoszenia zaprzestania działalności naczelnikowi urzędu skarbowego. Wymieniony przepis ma zastosowanie do towarów, w stosunku do których przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Podstawą opodatkowania jest wówczas wartość towarów podlegających spisowi z natury, ustalona zgodnie z art. 29 ust. 10 ustawy o VAT, tj. cena nabycia (wynikająca z faktury dokumentującej dokonanie zakupu) i od tej ceny należy obliczyć podatek należny.

Zgodnie z przywoływanym art. 14 ustawy o VAT, w przypadku likwidacji działalności gospodarczej podatnicy są obowiązani sporządzić spis z natury towarów w terminie 14 dni, licząc od dnia zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, oraz zawiadomić o dokonanym spisie z natury, o ustalonej wartości i o kwocie podatku należnego naczelnika urzędu skarbowego w terminie 7 dni, licząc od dnia zakończeniu tego spisu. Obowiązek podatkowy w przypadku likwidacji działalności gospodarczej powstaje w dniu, w którym powinien być sporządzony spis z natury, nie później jednak niż 14 dnia, licząc od dnia rozwiązania spółki lub zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu.