Śmierć podatnika a VAT

Odpowiedź:

Zgodnie z art. 96 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług (VAT), zgłoszenia o zaprzestaniu działalności w wyniku śmierci podatnika dokonuje jego następca prawny. Zatem następca prawny (spadkobierca) zmarłego składa w urzędzie skarbowym formularz VAT-Z, na podstawie którego urząd wykreśla daną osobę z rejestru podatników VAT. Jeśli spadkobierca mieszka za granicą, może nadać formularz VAT-Z pocztą, ewentualnie może ustanowić w Polce pełnomocnika (np. doradcę podatkowego), który dopełni formalności w jego imieniu.

Przepisy ustawy o VAT milczą natomiast odnośnie innych obowiązków spadkobiercy w zakresie zobowiązań zmarłego z tytułu bycia podatnikiem VAT - np. złożenia ostatniej deklaracji VAT i odprowadzenia należnego podatku.

Odnośnie składania deklaracji VAT organy podatkowe są na ogół zgodne, iż w wypadku śmierci podatnika jego następcy prawni nie mają obowiązku składania za zmarłego podatnika podatku od towarów i usług deklaracji podatkowej, obowiązku tego bowiem się nie dziedziczy. Obowiązujące przepisy prawa podatkowego nie przewidują, aby obowiązek złożenia deklaracji podatkowej za zmarłego podatnika spoczywał na jego następcach prawnych. Wobec tego w wypadku śmierci podatnika jego następcy prawni nie mają obowiązku składania za zmarłego podatnika podatku od towarów i usług deklaracji podatkowej (por. pismo Urzędu Skarbowego w Rawiczu z dnia 23 maja 2006 r., sygn. PP/443-10/06). Obowiązek taki może ewentualnie wystąpić, gdyby spadkobierca zdecydował się kontynuować działalność gospodarczą zmarłego.

W zakresie odprowadzenia należnego podatku - według Urzędu Skarbowego w Chełmie (pismo z dnia 6 października 2006 r., sygn PP/443-83/06) - jego wysokość ustali urząd skarbowy w decyzji wydanej na podstawie art. 100 § 1 Ordynacji podatkowej. Spadkobierca podatnika VAT nie ma obowiązku rozliczać uzyskanych przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i składać deklaracji podatkowych VAT-7. Tym samym nie ma też obowiązku zapłacenia zobowiązań podatkowych wynikających z tych deklaracji, bowiem decyzją o zakresie odpowiedzialności poszczególnych spadkobierców właściwy organ podatkowy określi wysokość zobowiązań spadkodawcy, wyznaczając jednocześnie spadkobiercy termin ich płatności.