Likwidacja miejsc pracy

Umowa o pracę zawarta na czas nieokreślony może zostać rozwiązana na trzy sposoby:

1. za porozumieniem stron

2. bez wypowiedzenia (tzw, zwolnienie dyscyplinarne)

3. z zachowaniem okresu wypowiedzenia.

Umowa za porozumieniem stron może zostać rozwiązana w każdym czasie - zależy to od zgodnej woli obu stron. Tak pracownik, jak i pracodawca muszą wiec godzić się na takie rozwiązanie umowy o pracę, a żadna ze stron nie może zmuszać drugiej do rozwiązania umowy o pracę w ten sposób. Rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia nie wchodzi zasadniczo w grę w przedstawionej sytuacji - gdy pracownik ma być zwolniony z przyczyn leżących po stronie zakładu. Oczywiście zwolnienie takie jest uzasadnione, jeśli pracownik w rażący sposób naruszy swoje obowiązki. Pracodawca może rozwiązać z pracownikiem umowę zawartą na czas nieokreślony z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Przyczyna takiego zwolnienia musi być jednak uzasadniona. Za uzasadnioną przyczynę uznaje się najczęściej okoliczności leżące po stronie pracownika. Uzasadnioną przyczyną rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem jest też jednak zmniejszenie stanu zatrudnienia w zakładzie pracy. Zwolnienie z tej przyczyny dotyczy tylko niektórych pracowników, więc ich wybór powinien być również uzasadniony (ze względu na ich przydatność zawodową, sposób wykonywania obowiązków, sytuację rodzinną). Także ograniczenie zatrudnienia w następstwie reorganizacji, polegającej na likwidacji wszystkich stanowisk pracy określonego działu, czy też likwidacja jednego z oddziałów, zakładów może stanowić uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę. Nie jest wtedy wymagana od pracodawcy ocena pracownika z punktu widzenia jego przydatności zawodowej, gdyż zwalniani są wszyscy pracownicy. W przedstawionym przypadku możliwe jest więc rozwiązanie umów o pracę za porozumieniem stron lub za wypowiedzeniem. Nie jest konieczne oczywiście stosowanie tego samego sposobu do wszystkich pracowników. Część z nich może bowiem porozumieć się z pracodawcą w sprawie rozwiązania umowy, a pozostałym można wypowiedzieć umowę o pracę z zachowaniem dwutygodniowego, miesięcznego lub trzymiesięcznego terminu wypowiedzenia, zależnie stażu pracy u danego pracodawcy (odpowiednio: zatrudnienie krótsze niż 6 miesięcy, dłuższe niż 6 miesięcy, dłuższe niż trzy lata). Jeżeli wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony następuje z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy albo z innych przyczyn niedotyczących pracowników, pracodawca może, w celu wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę, skrócić okres trzymiesięcznego wypowiedzenia, najwyżej jednak do 1 miesiąca. W takim przypadku pracownikowi przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za pozostałą część okresu wypowiedzenia. Okres, za który przysługuje odszkodowanie, wlicza się pracownikowi pozostającemu w tym okresie bez pracy do okresu zatrudnienia.