Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia

Pytanie: Pracownik zatrudniony był od 03.04.2006 na czas nieokreślony. W dniu 16.09.2006 złożył pismo rozwiązujące umowę z winy pracodawcy w trybie art.55 par. 1 ze znaczkiem 1 Kodeksu pracy. Jakie przysługuje mu odszkodowanie (za 2 tygodnie czy za 1 miesiąc)?

Odpowiedź:

Art. 55 par. 1 Kodeksu pracy uprawnia pracownika do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia, a więc w tzw. trybie natychmiastowym z przyczyn zawinionych przez pracodawcę. Jedną z tych przyczyn, która umożliwia pracownikowi natychmiastowe rozwiązanie stosunku pracy jest dopuszczenie się przez pracodawcę ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika. Do takich można przykładowo zaliczyć niewypłacanie pracownikowi w terminie wynagrodzenia, naruszanie przez pracodawcę przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy itp. W opisywanym przypadku pracownik złożył swemu pracodawcy oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę w dniu 16.09.2006 r. W tym więc dniu doszło do rozwiązania umowy o pracę, bez konieczności oczekiwania na upływ okresu wypowiedzenia. W związku z tym, że oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę w trybie natychmiastowym zostało złożone w efekcie nagannego postępowania samego pracodawcy, powołany przepis Kodeksu pracy przewiduje, że pracownikowi, który decyduję sie na rozwiązanie stosunku pracy w tym trybie przysługuje odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, a jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony lub na czas wykonania określonej pracy - w wysokości wynagrodzenia za okres dwóch tygodni. W opisywanym przypadku pracownik był zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nie określony. Biorąc pod uwagę, że w chwili rozwiązania umowy o pracę jego okres zatrudnienia u tego pracodawcy nie przekroczył 6 miesięcy, przysługujący mu okres wypowiedzenia zgodnie z treścią art. 36 par. 1 pkt 1 Kodeksu pracy wynosi 2 tygodnie. W związku z powyższym, pracownikowi, który w wyżej opisanych okolicznościach rozwiązał bez wypowiedzenia umowę o pracę zawartą na czas nie określony, będąc zatrudniony u danego pracodawcy przez okres krótszy niż pół roku przysługuje uprawnienie do odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres 2 tygodni. Warto dodać, że art. 55 par. 3 wprowadza fikcję prawną, zgodnie z którą rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika w trybie natychmiastowym z przyczyn zawinionych przez pracodawcę pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa pracy wiążą z rozwiązaniem umowy przez pracodawcę za wypowiedzeniem. Oznacza to, że pracownikowi, który skorzystał właśnie z takiego trybu rozwiązania stosunku pracy będą przysługiwać świadczenia przewidziane ustawą o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a więc np. zasiłek dla bezrobotnych (jeśli spełnione są pozostałe wymogi).