Konsekwencje nieznajomości prawa

W prawie cywilnym jeśli sami uczestnicy obrotu prawa nie będą znali swoich uprawnień, nie będą mogli z nich korzystać. Nie wyręczy ich w tym żaden organ państwowy. Sprawy cywilne mogą być sprawami procesowymi i nieprocesowymi. Sprawy procesowe to takie, które powstają na tle jakiegoś roszczenia cywilnoprawnego. Między stronami istnieje więc sprzeczność interesów (spór). Sprawy nieprocesowe mają charakter tzw. spraw niespornych. Celem postępowania jest tu wydanie przez sąd orzeczenia stwierdzającego tylko istnienie lub nieistnienie jakiegoś prawa. Prawo procesowe cywilne statuuje zasady postępowania sądowego i tryb tego postępowania. Określa prawa i obowiązki stron oraz innych uczestników postępowania. Ponadto reguluje tryb wykonywania i zaskarżania orzeczeń sądowych.

Z punktu widzenia zadanego pytania ów powyższy szkic jest istotny, dla wskazania, iż wspomniana zasada obowiązuje także w procedurze cywilnej (zatem także w egzekucji).

Z drugiej strony większość organów ma obowiązek zamieszczać w swoich pismach pouczenia o możliwych odwołaniach od decyzji, czy też innego rodzaju rozstrzygnięć, z jakich będzie mógł skorzystać adresat. Tak jest w przypadku decyzji ZUS, decyzji organów administracyjnych. Pouczenie musi zamieścić na wypowiedzeniu pracodawca, sąd w wydawanym wyroku, jednak żaden przepis nie obliguje do tego komornika.