Pytanie: Z żoną zawarliśmy związek małżeński w Szwecji w roku 1986. Jednak już wcześniej oboje mieszkaliśmy i pracowaliśmy w Szwecji. Żona posiada obywatelstwo polskie a ja obywatelstwo polskie i szwedzkie. W związku urodziły się 2 córki (posiadające obywatelstwo polskie oraz szwedzkie). W czerwcu 1996 roku żona opuściła dom, w którym wspólnie zamieszkiwaliśmy w Szwecji i wraz z dziećmi, wbrew mojej zgodzie i woli, wyjechała na stałe do Polski. Ponieważ cały jej wyjazd odbył się wbrew obowiązującemu prawu i zasadom, była poszukiwana wraz z dziećmi przez szwedzką policje. Dzieci po osiągnięciu pełnoletności powróciły do Szwecji, a młodsza córka aktualnie mieszka ze mną w Sztokholmie i jest na moim utrzymaniu. W czerwcu 2007 r. zona wniosła pozew rozwodowy do Sądu w Rzeszowie (gdzie zamieszkuje). Pozew w którym także domaga się aby Sąd orzekł rozwód z wyłącznej mojej winy (po 11 latach zupełniej separacji do której doszło w ww. okolicznościach). W pozwie żona wprowadziła Sad w błąd podając, że miejsce mojego pobytu jest nieznane i na tej też podstawie Sąd wyznaczył kuratora. W pozwie żona podała też, że nawet dzieci nie wiedzą gdzie się znajduję co rzecz jasna jest stwierdzeniem kompletnie rozmijającym się z prawdą, gdyż młodsza córka mieszka ze mną w Sztokholmie i jest na moim utrzymaniu, a ze starsza mam codzienne kontakty. Czy w świetle obowiązującego w UE Rozporządzenia Rady (WE) Nr 2201 / 2003 dotyczącego jurysdykcji w sprawach małżeńskich oraz polskiego kc oraz kpc Sad w R jest sadem właściwym miejscowo dla rozpoznawania pozwu mojej żony ? A jeżeli nie, to jak i kiedy można właściwość ta zakwestionować?
Odpowiedź:
Stosownie do postanowień art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. dotyczącego jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, w sprawach dotyczących rozwodu, separacji lub unieważnienia małżeństwa, właściwe są sądy Państwa Członkowskiego:
a) na którego terytorium:
b) którego obywatelami są oboje małżonkowie lub, w przypadku Zjednoczonego Królestwa i Irlandii, na którego terytorium mają "miejsce stałego zamieszkania".
W związku z faktem, że zarówno Pan jak i Pana żona posiadają obywatelstwo polskie, to zastosowanie znajdzie ww. pkt. b) zgodnie z którym pozew rozwodowy rzeczywiście należało złożyć w Polsce. W zakresie jednak właściwości terytorialnej polskiego sądu zastosowanie znajdą przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 27 § 1 kpc pozew powinien być wytoczony przed sąd w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania. W przypadku jednak, gdy pozwany ma miejsce zamieszkania za granicą wówczas właściwym sądem będzie sąd ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce.
Jeśli zatem ostatnim miejscem Pana zamieszkania w Polsce była miejscowość Y to pozew rozwodowy powinien być złożony w sądzie właściwym właśnie dla miejscowości Y. Trzeba jednak pamiętać, że sąd rozpoznający sprawę nie bada z urzędu swojej właściwości miejscowej. Tym samym jeśli pozew złożono w sądzie właściwym dla miejscowości R to sąd będzie tą sprawę rozpatrywał. Może Pan jednak, przystępując do postępowania, złożyć zarzut braku właściwości miejscowej sądu i wnioskować o przekazanie sprawy do sądu właściwego dla Pana ostatniego miejsca zamieszkania w Polsce.

Stan faktyczny Jestem obywatelką Polski, od 3 lat w związku małżeńskim z obywatelem Francji, tam też mieszkam. Nasz syn (...)
Amerykanin chce się ożenić z Polką, jest rozwiedziony więc sąd polski musi uznać wyrok sądu amerykańskiego. Czy jeżeli przebywając (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
ZUS przez internet. Zobacz, co załatwiszBędziesz mógł kontrolować pracodawcę, sprawdzić przyszłą emeryturę (...) »
Jakie informacje powinien zawierać pozew cywilny? ...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.