Działka rolna-wyłączenie prawa pierwokupu

Pytanie: Jeżeli gmina chce sprzedać działkę określoną w planie zagospodarowania jako działka rolna na poszerzenie siedliska wnioskodawcy to czy mają tu zastosowanie przepisy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego? Przedmiotowa działka nie była najmowana lub dzierżawiona przez wnioskodawcę.

Odpowiedź:

Zgodnie z ustawą o kształtowaniu ustroju rolnego, w przypadku sprzedaży nieruchomości rolnej przez osobę fizyczną lub osobę prawną inną niż Agencja Nieruchomości Rolnych, prawo pierwokupu przysługuje z mocy ustawy jej dzierżawcy, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki: - umowa dzierżawy została zawarta w formie pisemnej i ma datę pewną oraz była wykonywana co najmniej 3 lata, licząc od tej daty; - nabywana nieruchomość wchodzi w skład gospodarstwa rodzinnego dzierżawcy lub jest dzierżawiona przez spółdzielnie produkcji rolnej. Jeżeli dzierżawcy nie przysługuje prawo pierwokupu, prawo pierwokupu nieruchomości rolnej przysługuje Agencji Nieruchomości Rolnych. W analizowanym przypadku zbycia nieruchomości dokonuje gmina, która posiada osobowość prawną. Dlatego też w analizowanym przypadku znajduje zastosowanie ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego i prawo pierwokupu zbywanej nieruchomości przysługuje Agencji Nieruchomości Rolnych. Zgodnie z kodeksem cywilnym, prawo pierwokupu wykonywa się przez oświadczenie złożone zobowiązanemu (Agencji). Jeżeli zawarcie umowy sprzedaży rzeczy, której dotyczy prawo pierwokupu, wymaga zachowania szczególnej formy (a tak jest w analizowanym przypadku - wymagana jest forma aktu notarialnego), oświadczenie o wykonaniu prawa pierwokupu powinno być złożone w tej samej formie. Prawo pierwokupu co do nieruchomości można wykonać w ciągu miesiąca, chyba że zostały zastrzeżone inne terminy. Należy jednak pamiętać, że prawo pierwokupu nie przysługuje, jeżeli nabywcą nieruchomości rolnej jest: 1) spółdzielnia produkcji rolnej - w przypadku sprzedaży przez jej członka nieruchomości rolnej stanowiącej wkład gruntowy w tej spółdzielni; 2) osoba bliska zbywcy w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami (wg tej ustawy przez osobę bliską należy rozumieć zstępnych, wstępnych, rodzeństwo, dzieci rodzeństwa, osoby przysposabiające i przysposobione, małżonka, który nie pozostaje we wspólności ustawowej ze sprzedającym nieruchomość lub prawo użytkowania wieczystego, oraz osobę, która pozostaje ze sprzedającym faktycznie we wspólnym pożyciu). Prawo pierwokupu, nie przysługuje także wówczas, gdy w wyniku nabycia nieruchomości rolnej następuje powiększenie gospodarstwa rodzinnego, jednak do powierzchni nie większej niż 300 ha, a nabywana nieruchomość rolna położona jest w gminie, w której ma miejsce zamieszkania nabywca, lub w gminie sąsiedniej.