Pytanie: Czy w obowiązującym stanie prawnym istnieje możliwość skutecznego zrzeczenia się nieruchomości na rzecz gminy? Czy gmina ma możliwość nieprzyjęcia takiej nieruchomości?
Odpowiedź:
Możliwość zrzeczenia się własności nieruchomości w obecnym stanie prawnym przewidują przepisy kodeksu cywilnego. Stanowi o tym wprost artykuł 179 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym, właściciel może wyzbyć się własności nieruchomości przez to, że jej się zrzeknie.
Zrzeczenie się wymaga formy aktu notarialnego. Nieruchomość, której właściciel się zrzekł, staje się własnością gminy, na obszarze której nieruchomość jest położona, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej. Jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze kilku gmin, nieruchomość staje się własnością gminy, na obszarze której znajduje się jej większa część. Gmina ponosi odpowiedzialność z nieruchomości za jej obciążenia, ograniczoną do wartości nabytej nieruchomości według stanu w chwili nabycia, a według cen rynkowych w chwili zaspokojenia wierzyciela.
Takie jak powyżej wskazane zrzeczenie się jest jednostronnym oświadczeniem woli właściciela, a jego przedmiotem może być każda nieruchomość: gruntowa, budowlana, lokalowa, a także udział we własności. Nie ma już mowy o konieczności „wyrażenia zgody” przez gminę. Przyjmuje się zatem, iż nabycie przez gminę własności nieruchomości, której właściciel się zrzekł, jest nabyciem pierwotnym. Zachowana przy tym jest zasada odpowiedzialności gminy za jej obciążenia, jednak ograniczona do wartości nabytej nieruchomości według stanu, w jakim znajdowała się w chwili nabycia, a według cen rynkowych w chwili zaspokojenia wierzyciela.
Proszę przy tym pamiętać, iż oświadczenie o zrzeczeniu się własności nieruchomości jest jednostronnym oświadczeniem woli i nie jest skierowane do określonego podmiotu oraz - raz jeszcze podkreślmy - nie wymaga przyjęcia. Oświadczenie o zrzeczeniu się nie może zostać złożone pod warunkiem, czy też być ograniczone terminem - w przeciwnym wypadku jest nieważne.
Oświadczenie o zrzeczeniu wymaga formy aktu notarialnego pod rygorem nieważności. Notariusz, który sporządził akt notarialny zawierający w swej treści zrzeczenie się własności nieruchomości, jest obowiązany przesłać z urzędu wypis tego aktu gminie, której własnością nieruchomość staje się na skutek zrzeczenia. Skutek zrzeczenia się własności nieruchomości następuje z chwilą złożenia oświadczenia, przez którą należy rozumieć sporządzenie aktu notarialnego zawierającego zrzeczenie (dotychczasowy właściciel traci prawo własności, a gmina je nabywa).
Zwrócić należy jednak uwagę, iż z dniem 15 lipca 2006 r. powołany przepis kodeksu cywilnego traci moc obowiązującą na mocy orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Więcej na ten tema przeczytacie państwo w artykule:
W drodze zrzeczenia się własności nie mogą być nakładane obowiązki na gminę

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych Dz. U. 2001 r. Nr 4 poz. 27; Dz.U.2001 Nr 57, poz. 601, Nr 154 (...)
USTAWA z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn Dz. U. 2004 r., Nr 142 poz. 1514 (tekst jednolity), Dz. U. (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opłaty sądowe. Co będzie droższe?Więcej zapłacisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujących (...) »
Czy samo zatrudnienie osoby posiadającą licencję agenta nieruchomości sprawia, że firma i wszyscy pozostali pracownicy (nie posiadający (...)...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.