Zwrot nieruchomości i odszkodowanie

Jeżeli obecny posiadacz dziaÅ‚ki jest jej posiadaczem samoistnym (upraszczajÄ…c- zachowuje siÄ™ jak wÅ‚aÅ›ciciel) i posiada dziaÅ‚kÄ™ w dobrej wierze, to nie jest obowiÄ…zany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy i nie jest odpowiedzialny ani za jej zużycie, ani za jej pogorszenie lub utratÄ™. Nie można też żądać od niego zwrotu pożytków, które pobraÅ‚ z rzeczy.

Natomiast jeÅ›li dziaÅ‚ka byÅ‚a posiadana w zÅ‚ej wierze, to jej posiadacz jest obowiÄ…zany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy. ObowiÄ…zany jest zwrócić pożytki, których nie zużyÅ‚, jak również uiÅ›cić wartość tych, które zużyÅ‚, a także zwrócić wartość pożytków, których z powodu zÅ‚ej gospodarki nie uzyskaÅ‚. Jest ponadto odpowiedzialny za pogorszenie i utratÄ™ rzeczy, chyba że rzecz ulegÅ‚aby pogorszeniu lub utracie także wtedy, gdyby znajdowaÅ‚a siÄ™ w posiadaniu uprawnionego.

Posiadaczowi samoistnemu w dobrej wierze należy zwrócić nakłady koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał z rzeczy. Zwrotu innych nakładów może żądać o tyle, o ile zwiększają wartość rzeczy w chwili jej wydania właścicielowi. Samoistny posiadacz w złej wierze może żądać jedynie zwrotu nakładów koniecznych, i to tylko o tyle, o ile właściciel wzbogaciłby się bezpodstawnie jego kosztem. Sytuacja posiadacza samoistnego w dobrej wierze zmienia się w pewnym stopniu (zbliżając się do sytuacji posiadacza w złej wierze) od chwili dowiedzenia się przez niego o wytoczeniu powództwa o zwrot rzeczy.

O dobrej wierze można mówić, gdy ma miejsce błędne, ale usprawiedliwione w danych okolicznościach, przeświadczeniem posiadacza, że jest właścicielem. Ze złą wiarą posiadacza mamy do czynienia, gdy wie on albo wiedzieć powinien na podstawie towarzyszących okoliczności, że nie przysługuje mu prawo własności.

Warto też zwrócić uwagÄ™ na fakt upÅ‚ywu 20-letniego terminu. Nie jest bowiem wykluczone, iż nastÄ…piÅ‚o zasiedzenie przedmiotowej nieruchomoÅ›ci. NastÄ™puje to po upÅ‚ywie 20 lat, jeÅ›li posiadacz wszedÅ‚ w posiadanie w dobrej wierze. O istnieniu dobrej wiary decyduje tylko chwila uzyskania posiadania. Dla dobrej wiary posiadacza nie ma znaczenia, że w późniejszym okresie posiadacz byÅ‚ już w zÅ‚ej wierze.