Pytanie: Kupiłam działkę budowlaną powstałą w wyniku rozparcelowania dużej działki na 9 działek budowlanych oraz odrębną działkę na drogę dojazdową do wszystkich wydzielonych działek. Przy kupnie zapłaciłam jednorazowo kwotę za "każdoczesną służebność" wydzielonej drogi (akt notarialny) i tą służebność mam uwidocznioną w KW działki. Moja działka jest jeszcze niezabudowana i z drogi korzystam w nikłym zakresie. Właściciel, który dokonał podziału swojej własności na działki budowlane buduje na nich domki i sprzedaje. Ostatnio utwardził drogę na odcinku od drogi publicznej do ostatniej działki zabudowanej przez siebie i już sprzedanej, nie utwardzając jednak końcowego odcinka drogi prowadzącego do mojej działki. Niedawno otrzymałam od niego pismo, w którym domaga się ode mnie wysokiej kwoty za utwardzenie drogi, umocnienie jej i nasadzenie roślin na obrzeżu przy działkach, na których postawił domy na sprzedaż. Zagroził, że jeżeli nie zapłacę skieruje pozew do sądu, a na drodze postawi szlaban na klucz, który otrzymają tylko ci, którzy mu zapłacili. Napisał, że zakres prac uzgadniał z niektórymi właścicielami działek - ze mną niczego nie uzgadniał. Na zakres prac koniecznych do urządzenia drogi bardzo duży wpływ ma fakt, że właściciel ten, budując domy na sprzedaż, bardzo znacząco zmienił konfigurację terenu - działki leżące powyżej drogi zostały znacząco nadsypane a leżące poniżej drogi bardzo obniżone w stosunku do drogi tak, że powstały wysokie skarpy wymagające umocnienia. Kwoty, którą wyliczył, nie popiera żadnymi rachunkami (nazywa to sposobem gospodarczym bez podatku VAT, chociaż sam nie posiada sprzętu ani materiału, którego użycie wycenia), a ponadto dzieli tę kwotę na 6 osób, chociaż nadal jest właścicielem dwóch działek, na których będzie budował domy i następnie je sprzeda, na pewno za wyższą kwotę, skoro droga jest już utwardzona. Czy żądania wysunięte wobec mnie są zgodne z prawem w świetle opisanej sytuacji, czyli czy można żądać dowolnie wysokiej kwoty bez uzgodnienia obiektywnie koniecznego zakresu prac i przedstawienia rachunków?
Odpowiedź:
W przedstawionym stanie faktycznym podstawowe znaczenie będzie miała umowa dotycząca ustanowienia służebności. Jeśli strony nie przesądziły kwestii ponoszenia kosztów utwardzenia drogi zastosowanie znajdzie przepis art. 289 § 1 kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem obowiązek utrzymywania urządzeń potrzebnych do wykonywania służebności gruntowej obciąża właściciela nieruchomości władnącej. Oznacza to, że jako właściciel nieruchomości władnącej jest Pani zobowiązana, do utrzymywania i konserwowania przedmiotowej drogi np. poprzez reperowanie dziur w nawierzchni, odśnieżanie, uprzątanie liści itp. Obowiązek ten zatem nie obejmuje kosztów ich wykonania. Jest to sytuacja podobna do uregulowanej w art. 154 kc, dotyczącej obowiązku utrzymywania urządzeń znajdujących się na granicy gruntów sąsiadujących, służących do wspólnego użytku sąsiadów. Na gruncie art. 154 kc Sąd Najwyższy wydał uchwałę dnia 24 stycznia 2002 r. (III CZP 75/2001), zgodnie z którą przewidziany w tym przepisie obowiązek ponoszenia kosztów urządzeń znajdujących się w granicy gruntów sąsiadujących nie obejmuje kosztów wytworzenia nowego urządzenia. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że nie ma Pani obowiązku uiszczania właścicielowi należności z tytułu utwardzenia drogi, lecz jedynie jest Pani zobowiązana do utrzymywania tej drogi w dobrym stanie.
Co więcej groźba uniemożliwienia Pani korzystania z przysługującej służebności nie znajduje podstaw prawnych. W razie zablokowania przejazdu przez drogę będzie Pani mogła wystąpić na drogę sądową z powództwem posesoryjnym (art. 344 § 1 w związku z art. 352 kc), w którym będzie Pani mogła żądać zaniechania przez właściciela konkretnych działań. W tej kwestii proponujemy zapoznanie się z dostępnym na naszej stronie artykułem

USTAWAz dnia 23 kwietnia 1964 r.Kodeks cywilny Dz.U. z 1964 Nr 16, poz. 93; Dz.U. z 1971 Nr 27, poz. 252; (...)
Jak uregulować stosunki z sąsiadem?Zgodnie z kodeksem cywilnym, służebność jest jednym z rzeczowych praw ograniczonych. Istota służebności, polega na prawnej legalizacji (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opłaty sądowe. Co będzie droższe?Więcej zapłacisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujących (...) »
Kiedy przysługuje dożywotnia służebność mieszkania?...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.