Informacje z ZUS dla banku

Pytanie: Czy ubiegając się o kredyt mieszkaniowy w banku, bank ma prawo uzyskać informację od ZUS-u odnośnie mojej osoby? Jestem zatrudniony w firmie prywatnej na umowę o pracę na czas nieokreślony. Jakich dokumentów bank może zażądać ode mnie?

Odpowiedź:

Przepisy prawa przewidują obowiązek zbadania zdolności kredytowej kredytobiorcy przed podjęciem przez bank decyzji o udzieleniu kredytu. Przez zdolność kredytową rozumie się zdolność do spłaty zaciągniętego wraz z odsetkami w terminach ustalonych w umowie. Wykazanie posiadania zdolności kredytowej ciąży na kredytobiorcy, bowiem odpowiedni przepis nakłada na kredytobiorcę obowiązek przedłożenia na żądanie banku dokumentów i informacji niezbędnych do dokonania prawidłowej oceny tej zdolności. Wynika z tego jasno, że bank nie może zwrócić się o uzyskanie informacji dotyczących kredytobiorcy do podmiotu innego niż kredytobiorca. Wszelkie takie działania należy kwalifikować jako nieposzanowanie obowiązującego porządku prawnego i naruszenie prawa. Bank nie może zatem zwrócić się do ZUSu, by uzyskać niezbędne informacje, mające na celu umożliwienie dokonania oceny zdolności kredytowej kredytobiorcy. Jedynym źródłem informacji banku w zakresie zdolności kredytowej może być tylko ubiegający się o przyznanie kredytu. Na podobnych zasadach bank nie może zwrócić się bezpośrednio do pracodawcy, by uzyskać np. informacje o zarobkach kredytobiorcy; takie zachowanie naruszałoby bowiem przepisy ustawy o ochronie danych osobowych. Jedynie zgoda kredytobiorcy może zalegalizować działania banku. Jakich dokumentów bank może zadąć od osoby ubiegającej się o przyznanie kredytu? Otóż każdy bank samodzielnie wyznacza zakres dokumentów, od których dostarczenia uzależnia wyrażenie zgody na przyznanie kredytu. Nie może kierować pod adresem klienta takich żądań, które byłyby sprzeczne z prawem. Przepisy prawa w tym zakresie pozwalają bankom na dużą swobodę, wyznaczają jednak pewne granice ingerencji w prywatność kredytobiorcy. Żądanie banku powinno być jasne, zrozumiałe oraz wykonalne dla klienta, ale przede wszystkim powinno być dostosowane do rodzaju kredytu i związanego z nim ryzyka. Oczywiste jest zatem, że bank, udzielając kredytu mieszkaniowego, nie może żądać od klienta np. zaświadczenia o przebytych chorobach itp.