Przedawnienie karalności przestępstwa

Odpowiedź:

 Niniejsza informacja prawna zakłada, że przestępstwo, opisane w stanie faktycznym, jest ścigane z oskarżenia prywatnego. 

Karalność przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego ustaje z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa, nie później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia.

W sprawach karnych z oskarżenia prywatnego osoba wnosząca akt oskarżenia jest zazwyczaj tzw. oskarżycielem prywatnym. Tylko wówczas, gdy w sprawach o przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego prokurator wszczyna postępowanie albo wstępuje do postępowania już wszczętego, pokrzywdzony, który przedtem wniósł oskarżenie prywatne, korzysta z praw oskarżyciela posiłkowego.

Nie jest możliwe wniesienie prywatnego aktu oskarżenia z wnioskiem wyłącznie o stwierdzenie przestępstwa, ponieważ celem postępowania karnego jest nie tylko wykrycie sprawcy przestępstwa ale także pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej. Przepisy dotyczące postępowania karnego, jako że należą to kategorii tzw. przepisów "bezwzględnie obowiązujących", nie mogą być zasadniczo modyfikowane wolą stron. 

Możliwe jest natomiast w toku postępowania karnego zawarcie ugody między pokrzywdzonym a sprawcą przestępstwa lub przeprowadzenie postępowania mediacyjnego.

Z mocy samej ustawy pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Ustalenie przedmiotowego faktu jest niezależne od jakiejkolwiek prośby lub wniosku osoby zainteresowanej, gdyż jednym z zadań postępowania karnego jest uwzględnienie  prawnie chronionych interesów pokrzywdzonego. Tak więc najpierw musi dojść do ustalenia wyżej wymienionego podmiotu.