Pytanie: W związku z art 284 § 1 kk byłem przesłuchiwany w Komendzie Policji jako pokrzywdzony. Po 3 godzinnym przesłuchaniu został mi podsunięty do podpisu druk pouczenia pokrzywdzonego, który podpisałem bez czytania, a policjant mnie nie poinformował o treści tego pouczenia. Treść p. 10. w pouczeniu: W razie złożenia przez pokrzywdzonego wniosku o ściganie niektórych sprawców, obowiązek ścigania obejmuje również inne osoby, których czyny pozostają w ścisłym związku z czynem osoby skazanej we wniosku. Przepis ten nie dotyczy najbliższych osoby składającej wniosek ( art. 12 § 2 kpk). Wniosek może być cofnięty w postępowaniu przygotowawczym za zgodą prokuratora, a w postępowaniu sądowym za zgodą sądu - do rozpoczęcia przewodu sądowego na pierwszej rozprawie głównej, nie dotyczy to przestępstwa określonego w artykule 197 kk (art. 12 § 3 kpk). Czy podpisanie na Komisariacie Policji powyższego pouczenia w związku z punktem 10 tegoż pouczenia powoduje automatyczne ściganie osoby najbliższej? Czy na prowadzącym przesłuchiwanie ciąży prawny obowiązek poinformowanie przesłuchiwanego o skutkach podpisu pouczenia pokrzywdzonego w stosunku do osoby najbliższej? Czy złożenie oświadczenia do KP Policji po 2 dniach od przesłuchaniu w którym stwierdzam: że nie składam wniosku o ściganie osoby najbliższej i takiej samej treści oświadczenie bym złożył w dniu przesłuchania, gdybym został prawidłowo zapoznany o swoich uprawnieniach, jest prawnie wystarczające do nie ścigania osoby najbliższej?
Odpowiedź:
Jak rozumiemy, mamy do czynienia z przestępstwem przywłaszczenia popełnionym na szkodę osoby najbliższej, które to jest ścigane na wniosek pokrzywdzonego.
By postępowanie w takiej sprawie mogło się toczyć, pokrzywdzony musi złożyć wniosek o ściganie. Wniosek taki można złożyć w dowolnej formie - ustnie lub pisemnie. Może to być każde zachowanie, które wyraźnie ujawnia wolę pokrzywdzonego ścigania sprawcy. Nie wydaje się jednak, by za złożenie wniosku można było uznać podpis na pouczeniu o skutkach złożenia wniosku. Pouczenie to jest - swoją drogą - obowiązkowe, przy czym obowiązek ten można spełnić przez wręczenie pokrzywdzonemu pouczenia na piśmie, z którym może się zapoznać (i nie ma tu znaczenia, że się z własnej woli nie zapoznał, skoro miał taką możliwość). Pouczenie było więc - jak wynika z opisu sytuacji - prawidłowe.
Z reguły wniosek o ściganie jest zawarty w protokole przesłuchania pokrzywdzonego (gdyż pyta o to sam przesłuchujący). Można jednak uznać, że już samo zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa i żądanie ścigania sprawcy stanowi taki wniosek, mimo iż pokrzywdzony wyraźnie nie oświadcza, iż "składa wniosek o ściganie".
Z opisu sytuacji nie wynika, czy przesłuchujący uznał, że wniosek został złożony, czy też jeszcze nie. Jeżeli tak, to wniosek można cofnąć - ale za zgodą prokuratora (a po wniesieniu aktu oskarżenia - sądu).
Jak jednak wynika z samego pouczenia (które zresztą powtarza przepis), nawet jeżeli wniosek został złożony, ale nie wskazano imiennie osoby najbliższej, to bez osobnego wniosku "uzupełniającego" nie będzie można jej ścigać.

Kiedy potrzebny jest wniosek o ściganie sprawcy przestępstwa?Jakie przestępstwa ścigane są na wniosek pokrzywdzonego? Niektóre przestępstwa ścigane są na wniosek pokrzywdzonego. (...)
USTAWAz dnia 6 czerwca 1997 r.Kodeks KarnyDz.U. 1997 Nr 88, poz. 553; Dz.U. 1997 Nr 128, poz. 840; Dz.U. 1999 Nr 64, poz. 729; Dz.U.99.83.931; (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opłaty sądowe. Co będzie droższe?Więcej zapłacisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujących (...) »
Czy cześć człowieka jest chroniona przez przepisy mające charakter karny?...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.