Nierzetelny pośrednik

Odpowiedź:

Umowa o pośrednictwo w obrocie nieruchomościami mająca na celu znalezienie mieszkania np. w celu zamiany lub zakupu jest umową o świadczenie usług, do której z mocy art. 750 kodeksu cywilny (dalej jako kc) stosuje się przepisy o umowie zlecenia. Oznacza to, iż zleceniobiorca na podstawie art. 741 i 743  kc w związku z art. 750 kc może żądać zaliczki wtedy, gdy należyte wykonanie zlecenia łączy się z wydatkami, np. biuro pośrednictwa musi zapłacić za ogłoszenia prasowe dotyczące szukanego przez zleceniodawcę mieszkania. Należy jednak podkreślić, iż przyjmujący zlecenie może wydawać pieniądze z zaliczki tylko wtedy, gdy ponosi wydatki w celu realizacji konkretnego zlecenia, na które ją otrzymał. Nigdy natomiast zleceniobiorca nie może używać pieniędzy dającego zlecenie we własnym interesie czy w celu realizacji innych zleceń. Zleceniobiorca nie przestrzega przytoczonej zasady, gdy np. inwestuje pieniądze zleceniodawcy na własną korzyść lub przetrzymuje zaliczkę znacznie wyższą niż przewidywane wydatki lub przetrzymuje zaliczkę pomimo, że nie podejmuje żadnych czynności w celu realizacji zlecenia. W opisanych sytuacjach dający zlecenie może na podstawie art. 741 kc w związku z art. 750 kc żądać zwrotu zaliczki wraz z odsetkami ustawowymi.

Przyjmujący zlecenie będący podmiotem, który zawodowo trudni się załatwieniem czynności dla drugich, np. pośrednictwem w obrocie nieruchomościami, musi wykazać szczególną staranność przy wykonaniu zlecenia, dlatego w myśl art. 736 kc powinien natychmiast zawiadomić dającego zlecenie o zaistnieniu przeszkód uniemożliwiających realizację zlecenia w terminie. Jeśli natomiast zleceniobiorca milczy i jednocześnie nie podejmuje czynności w celu wykonania zlecenia, dający zlecenie powinien w trybie art. 471 kc i art. 494 kc pisemnie odstąpić od umowy i żądać zwrotu zaliczki z odsetkami oraz naprawienia szkody, którą poniósł licząc na wykonanie zlecenia, do którego nie doszło.