Pytanie: Czy przy sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu przez jednego ze współmałżonków, kiedy, jeżeli się nie mylę mamy do czynienia z prawem pierwokupu drugiego współwłaściciela (małżonka), można zawrzeć umowę przedwstępną z zadatkiem? Czy w tej sytuacji nie byłoby rozsądniej dla kupującego spisać u notariusza umowę warunkowej sprzedaży? Prawo do lokalu jest majątkiem wspólnym małżonków. Czy w ustroju rozdzielności majątkowej (współwłasność w częściach ułamkowych), kiedy mimo wszystko powyższe prawo (powstałe przed 2003 rokiem) mogło należeć wyłącznie do obydwu małżonków (z wyjątkiem spadkobrania na rzecz jednego z nich), kwestia sprzedaży tego prawa przedstawia się inaczej?
Odpowiedź:
Prawo pierwokupu istnieje w sytuacji, gdy jeden ze współwłaścicieli chce sprzedać udział (ułamkowa cześć) spółdzielczego prawa do lokalu. Jeżeli prawo to jest objęte wspólnością majątkową małżeńską, to prawo pierwokupu nigdy nie powstanie. Wspólność majątkowa małżeńska jest bowiem wspólnością łączną, bezudziałową. Oznacza to, że żaden z małżonków nie może rozporządzać udziałem w majątku wspólnym. Udział taki powstaje w zasadzie dopiero w chwili ustanie wspólności majątkowej.
Zgodnie z wcześniej obowiązującymi przepisami spółdzielcze prawa lokatorskie i własnościowe do lokalu mieszkalnego, wchodziły do majątku wspólnego małżonków (stanowiły więc współwłasność łączną). Warunkiem tego było przydzielenie tego prawa obojgu małżonkom lub jednemu z nich w czasie trwania małżeństwa dla zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych rodziny. Uznanie tego prawa za wspólną własność małżonków następowało bez względu na system majątkowy przyjęty w danym małżeństwie. Jeżeli więc małżonkowie wprowadzili rozdzielność majątkową, to i tak mogła powstać trzecia masa majątkowa (wspólny majątek małżonków), której jedynym składnikiem było prawo do lokalu mieszkalnego.

Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych Dz. U. 2001 r. Nr 4 poz. 27; Dz.U.2001 Nr 57, poz. 601, Nr 154 (...)
Spółdzielcze formy zamieszkiwania lokali stanowią jeden z najbardziej popularnych sposobów posiadania mieszkania w Polsce. Co do (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opłaty sądowe. Co będzie droższe?Więcej zapłacisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujących (...) »
W jaki sposób można dokonać podziału majątku wspólnego byłych małżonków? ...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.