Zaprzeczenie ustalonego ojcostwa

Pytanie: Czy można "zaprzeczyć" sądownie ustalone ojcostwo po pięciu latach od orzeczenia sądu?

Odpowiedź:

Powództwo o zaprzeczenie ojcostwa może mieć miejsce tylko w jednym przypadku. A to, jeśli ustalenie ojcostwa następuje poprzez domniemanie pochodzenia dziecka od męża bądź byłego męża matki dziecka. W takim przypadku zostaje on bowiem ujawniony w akcie stanu cywilnego jako ojciec dziecka bez jego woli. Ustalenie, że nie jest on ojcem dziecka może nastąpić wyłącznie w procesie o zaprzeczenie ojcostwa. Powództwo takie może być wytoczone przez ojca, nie później niż w ciągu 6 miesięcy od chwili, w której dowiedział się o urodzeniu dziecka, przez matkę, w ciągu 6 miesięcy od urodzenia dziecka, przez samo dziecko w terminie 3 lat od osiągnięcia przez nie pełnoletniości oraz przez prokuratora w każdym czasie.W przypadku opisanym w zapytaniu, ustalenie pochodzenia dziecka nastąpiło poprzez orzeczenie sądu. Powództwo o zaprzeczenie ojcostwa jest zatem niedopuszczalne. Jedyną drogą do zmiany treści prawomocnego orzeczenia jest jego podważenie, np. w drodze skargi o wznowienie postępowania. Jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest późniejsze odkrycie nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, z których strona nie mogła skorzystać w uprzednim postępowaniu. Fizyczne podobieństwo dziecka jest bez znaczenia. Współczesna wiedza z zakresu genetyki jest już jednak na tyle rozwinięta, że badania DNA pozwalają na stwierdzenie z wysokim prawdopodobieństwem o pochodzeniu dziecka. Fakt, iż obcowanie z matką dziecka miało miejsce przed tzw. okresem koncepcyjnym (przed 300 dniem od urodzenia dziecka) jest natomiast bez znaczenia, gdyż okoliczność ta mogła być powołana w poprzednim postępowaniu. Znaczącą okolicznością jest też trwała bezpłodność domniemanego ojca, o ile da się wykazać, że istniała ona również w okresie domniemanego poczęcia. Trzeba mieć jednak na uwadze dwa obowiązujące terminy. Termin trzech miesięcy od daty dowiedzenie się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania na wniesienie stosownej skargi do sądu oraz termin pięcioletni od daty uprawomocnienia się skarżonego orzeczenia, którego upływ powoduje zasadniczo niedopuszczalność wznowienia postępowania.