Pytanie: Jakie prawo obowiązuje w wypadku dziedziczenia przez osobę zamieszkałą w Szwecji z obywatelem polskim. Chodzi o testament, gdzie klauzula o majątku odrębnym musi być ujęta według prawa szwedzkiego. Według prawa polskiego dziedziczenie automatycznie ujęte jest jako majątek odrębny, o ile spadkodawca inaczej nie postanowił. Czy testament może być sporządzony jako maszynopis i podpisany własnoręcznie przez spadkodawcę w obecności 2 świadków, którzy przez własnoręczny podpis stwierdzają autentyczność podpisu spadkodawcy? Czy skład majątku musi być wymieniony w testamencie, czy wystarczy określenie "cały majatek"?
Odpowiedź:
Zgodnie z przepisami prawa prywatnego miedzynarodowego w sprawach spadkowych właściwe jest prawo ojczyste spadkodawcy z chwili jego śmierci. W związku z tym dziedziczenie po osobie zamieszkałej poza granicami Polski, ale posiadającej obywatelstwo polskie będzie podlegało dziedziczeniu według przepisów prawa polskiego. Również o ważności testamentu rozstrzyga prawo ojczyste spadkodawcy (a więc w tym przypadku prawo polskie) z chwili dokonania tych czynności. Wystarcza jednak zachowanie formy przewidzianej przez prawo państwa, w którym czynność zostaje dokonana. Jeżeli więc testament został sporządzony w formie przewidzianej dla prawa szwedzkiego, będzie testamentem ważnym. Jeżeli jednak o ważności testamentu będzie rozstrzygało prawo polskie testament ten musi zostać sporządzony w odpowiedniej formie przewidzianej dla prawa polskiego. Spadkodawca musi sporządzić wówczas testament w ten sposób, że napisze go w całości pismem ręcznym, podpisze i opatrzy datą. W związku z tym nie jest możliwe sporządzenie testamentu w formie maszynopisu (musi on zostać sporządzony pismem ręcznym). Testament może zostać ponadto sporządzony w formie aktu notarialnego. Możliwe jest również wegług prawa polskiego sporządzenie tzw. testamentu allograficznego. Polega on na tym, że spadkodawca w obecności dwóch świadków oświadcza swoją ostatnią wolę ustnie wobec przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego, sekretarza powiatu lub gminy lub kierownika urzędu stanu cywilnego. Oświadczenie spadkodawcy spisuje się w protokole z podaniem daty jego sporządzenia. Protokół odczytuje się spadkodawcy w obecności świadków. Protokół powinien być podpisany przez spadkodawcę, przez osobę, wobec której wola została oświadczona, oraz przez świadków. Jeżeli spadkodawca nie może podpisać protokołu, należy to zaznaczyć w protokole ze wskazaniem przyczyny braku podpisu. Skład majątku nie musi być wyszczególniony w testamencie. Spadkodawca może więc posłużyć się określeniem "całego majątku".

Na wstępie należy zaznaczyć, iż w polskiej terminologii prawa termin „testament” występuje w dwóch znaczeniach. (...)
Przyczyny nieważności testamentuPolskie prawo spadkowe w odniesieniu do dokonywania rozrządzeń majątkowych na wypadek śmierci stoi na gruncie zasady swobody (...)
USTAWA z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks CywilnyDz.U. z 64 Nr 16, poz. 93; Dz. U. z 1971 Nr 27, poz. 252; Dz. U. z 1976 Nr 19, poz. (...)
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opłaty sądowe. Co będzie droższe?Więcej zapłacisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujących (...) »
Czy przy obliczaniu zachowku uwzględnia się darowizny uczynione przez spadkodawcę? ...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.