Testament jednego z małżonków

Odpowiedź:

Przez umowę użyczenia użyczający (Pański teść i teściowa) zobowiązuje się zezwolić biorącemu (czyli Pana żonie) na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy przez czas oznaczony lub nie oznaczony. Zasadniczo umowa użyczenia zawarta na czas nieoznaczony wygasa, gdy biorący uczynił z rzeczy użytek odpowiadający umowie albo gdy upłynął czas, w którym mógł ten użytek uczynić. Jednakże śmierć biorącego rzecz (Pańskiej żony) spowoduje, że umowa użyczenia zakończy się, co uzasadnione jest przez osobisty charakter uregulowania umowy użyczenia oraz silniejszą niż w innych stosunkach obligacyjnych więź między kontrahentami (opartą na zaufaniu). Strony mogą jednak zastrzec w umowie kontynuowanie użyczenia także po śmierci dłużnika. Śmierć użyczającego (teścia i teściowej) nie powoduje ustania stosunku użyczenia. W przypadku śmierci Pańskiej żony Pan oraz inne osoby bliskie spadkodawcy (niepełnoletnie dziecko) będą jednak uprawnieni do korzystania z mieszkania i urządzenia domowego w zakresie dotychczasowym w ciągu trzech miesięcy od otwarcia spadku. Otwarcie spadku następuje w dniu śmierci spadkodawcy. Uprawnienie do zamieszkiwania w użyczonym mieszkaniu przez trzy miesiące przysługuje pod warunkiem, że Pan i dziecko będą zamieszkiwać z Pańską małżonką aż do dnia jej śmierci. Rozrządzenie spadkodawcy (czyli Pańskiej żony) wyłączające lub ograniczające to uprawnienie jest nieważne. Mieszkanie należy jest współwłasnością Pańskiego teścia i teściowej. A zatem teściowa ma prawo rozporządzać tylko połową udziału w tym mieszkaniu w drodze testamentu. A zatem nawet, jeżeli teściowa wydziedziczy swego męża to może to tylko uczynić w stosunku do połowy udziału mieszkania. Drugą połową może dysponować - jeżeli zatem spadkobierczynią uczyni swoją córkę (a Pana żonę), to powstanie współwłasność pomiędzy Pana żoną a Pańskim teściem. Udział w mieszkaniu wejdzie do odrębnego majątku Pana żony, chyba że teściowa (jako spadkodawca) postanowi inaczej. Natomiast odnośnie poniesionych przez Państwa nakładów na utrzymanie mieszkania sytuacja przedstawia się następująco. Biorący do używania ponosi zwykłe koszty utrzymania rzeczy użyczonej. Chodzi więc o takie koszty, których poniesienie jest konieczne ze względu na zachowanie określonego stanu rzeczy. Będą to przykładowo koszty konserwacji, bieżących remontów, czy też drobnych napraw. Z Pańskiego pytania wynika, że poczynili Państwo również inne wydatki lub nakłady na rzecz na użyczoną rzecz (nie tylko koszty jej zwykłego utrzymania). W związku z remontem mieszkania powinni Państwo działać z korzyścią osoby, która rzecz użyczyła i zgodnie z jej prawdopodobną wolą, a ponadto byli Państwo zobowiązani do zachowania należytej staranności. W miarę możności powinni Państwo również zawiadomić o tym osobę, która użyczyła rzeczy, a z przeprowadzonych czynności należy złożyć rachunek. Jeżeli działali Państwo zgodnie ze swoimi obowiązkami, możecie wówczas żądać zwrotu uzasadnionych wydatków i nakładów. Należy jednak podkreślić, że roszczenia biorącego do używania przeciwko użyczającemu o zwrot nakładów na rzecz oraz o naprawienie szkody poniesionej wskutek wad rzeczy przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy. Jeżeli nakłady te były poczynione z Państwa wspólnego majątku zwrot nakładów w razie zwrócenia rzeczy należy się Wam obojgu.