Wydziedziczenie krewnych

Pytanie: Czy sporządzając testament (spadkodawca nie posiada dzieci) należy wydziedziczyć krewnych, którzy dziedziczyliby w drodze ustawy (np. wtedy, kiedy testament nie zostałby sporządzony - tzw. dziedziczenie ustawowe)?

Odpowiedź:

Zgodnie z obowiązującym prawem prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przychodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. Powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. Dziedziczenie ustawowe następuje wtedy, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy (w testamencie) albo gdy żadna z osób, które powołał, nie chce lub nie może być spadkobiercą. Dziedziczenie z testamentu następuje wtedy, gdy został sporządzony ważny testament. Jednakże, nawet jeżeli został sporządzony ważny testament, a spadkodawca pominął w nim określony w ustawie krąg osób, które dziedziczyłyby po nim, gdyby nie było testamentu, osoby te mają prawo do tzw. zachowku, czyli do części udziału spadkowego, który by im przypadał w dziedziczeniu ustawowym. Prawo do zachowku, przysługuje ex lege, czyli z mocy prawa i jest niezależne od woli spadkodawcy. Wyjątkiem od powyższej reguły jest instytucja wydziedziczenia. Zgodnie bowiem z kodeksem cywilnym spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie) , jeżeli uprawniony do zachowku: 1) wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego; 2) dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci; 3) uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych. Przyczyny te są wyliczone enumeratywnie, co oznacza, że tylko one mogą być przyczyną wydziedziczenia. Przyczyna wydziedziczenia uprawnionego do zachowku powinna wynikać z treści testamentu. Ponadto należy zaznaczyć, że spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył.