Eksmisja po wykluczeniu ze spółdzielni Jeśli członek spółdzielni mieszkaniowej nie zaskarżył uchwały o wykluczeniu go ze spółdzielni i
spółdzielnia wniesie sprawę o eksmisję, sąd rozpatrujący tę sprawę nie może oceniać prawidłowości wykluczenia. Nie może więc też ustalić, że spółdzielcze lokatorskie prawo do lokum nie wygasło i że w związku z tym żądanie eksmisji jest bezpodstawne. Tak uznał Sąd Najwyższy w uchwale podjętej dla wyjaśnienia wątpliwości prawnej powstałej na tle sprawy o eksmisję wytoczonej przeciwko Danucie K. oraz wspólnie z nią zamieszkałym członkom jej rodziny. Rodzina w trudnej sytuacji Mieszkanie zostało Danucie K. przydzielone w 1980 r. na zasadzie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu. Z powodu zaległości w opłatach eksploatacyjnych rada nadzorcza spółdzielni podjęła pod koniec 2002 r. uchwałę o wykluczeniu Danuty K. z grona członków spółdzielni. Danuta K. nie zaskarżyła tej uchwały.
Spółdzielnia wystąpiła o eksmisję Danuty K. i zamieszkałych z nią członków rodziny - męża, syna i córki z dwojgiem dzieci. Sąd I instancji (rejonowy) ustalił, że Danuta K. nie ma pracy od kilku lat. Rozpoczęła działalność na własny rachunek, ale na razie nie daje ona dochodów. Jej mąż jest bezrobotny od kwietnia 2000 r. i stracił już prawo do zasiłku. Córka nie pracuje, samotnie wychowuje dwoje dzieci, a źródłem jej utrzymania są
alimenty i zasiłek w łącznej wysokości 900 zł. Sąd ocenia i oddala Sąd I instancji zajął się też oceną zgodności z prawem uchwały wykluczającej Danutę K. ze spółdzielni. Jego zdaniem uchwała narusza art. 11 ust. 8 w związku z art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy z 2001 r. o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy. Według pierwszego z tych przepisów spółdzielcze prawo do lokalu nie może ustać w sposób mniej korzystny dla lokatora niż wynika to z art. 11 tej ustawy. Wedle zaś art. 11 ust. pkt 2 właściciel może wypowiedzieć stosunek prawny nie później niż miesiąc naprzód, jeśli lokator zalega z zapłatą czynszu lub innych opłat za trzy pełne okresy płatności, po uprzedzeniu go na piśmie o zamiarze wypowiedzenia stosunku prawnego i wyznaczeniu dodatkowego miesięcznego terminu do zapłaty.
Spółdzielnia podjęła uchwałę o wykluczeniu Danuty K. bez dopełniania tych obowiązków. Sąd uznał, że skoro uchwała o wykluczeniu naruszyła prawo, to do wykluczenia nie doszło i w konsekwencji żądanie jej eksmisji jest bezpodstawne. Żądanie to oddalił. Wątpliwości pod rozwagę SN W apelacji
spółdzielnia zarzucała naruszenie przepisów wskazanych przez sąd I instancji jako podstawa rozstrzygnięcia. Twierdziła przede wszystkim, że badanie przez sąd w sprawie o eksmisję legalności uchwały o wykluczeniu ze spółdzielni jest niedopuszczalne. Narusza art. 42 prawa spółdzielczego, ustanawiający odrębny tryb kwestionowania uchwał rady nadzorczej spółdzielni, i art. 17 pkt 1
k.p.c., który sprawy takie przekazuje do właściwości sądu wojewódzkiego. Nie może więc rozpatrywać ich sąd rejonowy, i to przy okazji rozstrzygania innej sprawy‚ o eksmisję. Sąd II instancji uznał, że kwestia ta budzi poważne wątpliwości prawne i przekazał ją do rozstrzygnięcia SN. Trzeba dbać o własne interesy SN w uchwale z 9 lutego 2005 r. za wystarczające dla rozstrzygnięcia przedstawionego mu zagadnienia prawnego uznał stwierdzenie, że sąd orzekający w sprawie o eksmisję z lokalu mieszkalnego nie jest uprawniony - jeśli uchwała o wykluczeniu ze spółdzielni nie została zaskarżona - do ustalenia, że nie doszło do wygaśnięcia lokatorskiego prawa do lokalu wskutek niezachowania przesłanek określonych w art. 11 ust. 8 w związku z art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie lokatorów. Ograniczyć się więc musi - dodajmy - do badania zasadności samej eksmisji. Dla spółdzielców mających problemy z płaceniem czynszu powinna z tego płynąć przede wszystkim nauka, że o swe interesy trzeba dbać i reagować na posunięcia spółdzielni w odpowiednim czasie i w odpowiednim prawem przewidzianym trybie. (sygn. III CZP 81/04). Izabela Lewandowska ________________________________________ http://www.rzeczpospolita.pl/gazeta/wydanie_050228/prawo/prawo_a_6.html