Filmy DVD mogą być tańsze

ZAiKS i Stowarzyszenie Filmowców Polskich naruszyły prawo - uznała Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Na organizacje nałożono kary w łącznej wysokości ponad 1,2 mln zł

Każdemu twórcy przysługuje prawo do wynagrodzenia za korzystanie z jego utworu. Jednakże indywidualne zarządzanie i ochrona praw autorskich jest w dobie masowej eksploatacji uciążliwe czy wręcz niemożliwe. Z tego względu reprezentowaniem interesów twórców zajmują się organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi i pokrewnymi. W Polsce są to np. Stowarzyszenie Autorów ZAiKS i Stowarzyszenie Filmowców Polskich. Ich aktywność przejawia się m.in. w udzielaniu zezwoleń na korzystanie z dorobku twórców użytkownikom komercyjnym - nadawcom telewizyjnym, właścicielom kin czy wypożyczalni, wydawcom prasy sprzedającym bądź insertującym płyty do gazet lub czasopism i tym podobnym. Organizacje pobierają wynagrodzenie należne z tytułu korzystania z powierzonych im w zarząd praw i dzielą je między twórców danego utworu audiowizualnego. Ich działalność opłacana jest zarówno przez twórców, użytkowników komercyjnych, a na końcu przez konsumentów, gdyż z tytułu wykonywania tych działań pobierają prowizję na pokrycie kosztów zbiorowego zarządu.

W grudniu 2005 roku, na wniosek Izby Wydawców Prasy, UOKiK wszczął postępowanie antymonopolowe przeciwko ZAiKS i SFP. Informacje zebrane w jego trakcie potwierdziły, że organizacje - dążąc do zagwarantowania sobie jak najwyższych zysków - porozumiały się i ustaliły jednolite stawki za korzystanie z utworów audiowizualnych oraz odmówiły ich negocjowania. Zamierzeniem ZAiKS i SFP było wyeliminowanie konkurencji pomiędzy nimi ze szkodą nie tylko dla przedsiębiorców, którzy w celach komercyjnych korzystają z praw autorskich, ale przede wszystkim ostatecznych użytkowników - konsumentów. Pobierana opłata z tytułu praw autorskich stanowi bowiem istotny element ceny nośnika z nagraniem.

W toku postępowania UOKiK ustalił, że organizacje postanowiły pobierać od każdego egzemplarza stałe wynagrodzenie stanowiące 8 proc. jego ceny, jednak nie mniej niż sztywno określona stawka dla każdego nośnika (przykładowo dla filmu fabularnego na DVD - 2 zł).