Kampania na rzecz oceny ryzyka zawodowego

Jak przypomniała prof. Danuta Koradecka, dyrektor Centralnego Instytutu Ochrony Pracy - Państwowego Instytutu Badawczego, który koordynuje kampanię, ocena ryzyka zawodowego jest obowiązkiem wprowadzonym przez kodeks pracy. Niestety, według danych GUS, tylko 37,7 proc. przedsiębiorstw wypełnia obecnie ten obowiązek. W wielu przypadkach jest on realizowany czysto formalnie, bez pogłębionej analizy i pełnej identyfikacji zagrożeń. Brak takiej oceny powoduje, że co tydzień ginie w Polsce 9 pracowników, co tydzień odnotowywanych jest 230 wypadków przy pracy, co tydzień rozpoznaje się 70 nowych przypadków chorób zawodowych. W sumie kosztuje nas to ok. 20 mld zł w rocznym budżecie, nie mówiąc już o stratach w wymiarze humanitarnym. Dotarcie do świadomości społecznej z wagą problemu właściwej oceny ryzyka zawodowego jest więc niezbędne.

Diagnozę tę potwierdzają wieloletnie doświadczenia kontrolne Państwowej Inspekcji Pracy, o czym mówiła w swoim wystąpieniu Bożena Borys-Szopa. Z punktu widzenia inspekcji pracy, rzetelna i kompleksowa ocena ryzyka zawodowego stanowi bezcenne narzędzie do tworzenia bezpiecznych warunków pracy, a także do systematycznego ich doskonalenia. Jak wskazują doświadczenia kontrolno-nadzorcze PIP, narzędzie to zbyt rzadko wykorzystywane jest w praktyce, ponieważ pracodawcy nadal nie rozumieją istoty oceny ryzyka zawodowego, a zwłaszcza jej celu. Często podchodzą do niej jedynie jako do wymogu formalnego, który trzeba spełnić, żeby wykazać się odpowiednią dokumentacją przed organami kontroli i nadzoru.

Prawie połowa pracodawców kontrolowanych przez inspekcję pracy w latach 2004-2007 nie potrafiła wskazać praktycznych zastosowań, jakie wynikają z oceny ryzyka. Nie dostrzegali oni bowiem bezpośredniego związku między wynikami oceny ryzyka a warunkami pracy i potrzebą podjęcia działań profilaktycznych.