Projekt ustawy o Komitecie Stabilności Finansowej

Kryzys finansowy, który obserwujemy w gospodarce amerykańskiej, zaczyna przenosić się na europejski rynek finansowy. Polska gospodarka nie odczuwa jeszcze jego skutków. Jednak UE dostrzegła problem konsekwencji zaburzeń na rynku finansowym wynikających m.in. z kryzysów finansowych i zaproponowała krajom członkowskim podpisanie Memorandum na temat współpracy nadzoru finansowego, centralnych banków i ministerstw finansów w kwestii transgranicznej stabilności finansowej. Polska podpisała to Memorandum, a teraz jego zapisy implementuje do swojego porządku prawnego, poprzez projekt ustawy o Komitecie Stabilności Finansowej.

Projekt tej ustawy jest wynikiem podpisania w kwietniu 2008 r. przez Polskę wraz z innymi krajami państwa członkowskimi Unii Europejskiej Memorandum of Understanding on co-operation between the Financial Supervisory Authorities, Central Banks and Finance Ministries of the European Union on cross-border financial stability (Memorandum na temat współpracy nadzoru finansowego, centralnych banków i ministerstw finansów w kwestii transgranicznej stabilności finansowej, dalej zwanym Memorandum). Z jednej strony postępuje integracja finansowa UE i rośnie liczba instytucji finansowych, które operują ponad granicami państwowymi; jest to korzystne, bo pojawiają się efekty skali. Z drugiej strony ten proces stwarza także możliwości przenoszenia się kryzysów finansowych (bankowych) przez granice i podwyższa ryzyko, że systemowy kryzys w jednym kraju dotknie tez inne. Nie istnieje wspólna instytucja nadzoru finansowego na poziomie UE, która obejmowałaby całokształt ryzyka działalności finansowych grup ponadnarodowych. Zapisy w memorandum są w istocie pierwszą próbą zapełnienia tej luki, choć zapewne droga do stworzenia pan-europejskiego nadzoru finansowego czy w to w formie jednej instytucji, czy w formie kilku instytucji, zajmujących się poszczególnymi segmentami rynku finansowego, jest daleka.

W opinii PKPP Lewiatan projekt ustawy jest zgodny z podpisanym przez Polskę Memorandum. Wśród wytycznych wymienia ono powstanie „grupy sterującej" (domestic standing group), której zadaniem ma być prowadzenie przygotowań do ewentualnego kryzysu finansowego w czasach spokoju na rynkach finansowych oraz ułatwienie „zarządzania kryzysem finansowym" i jego opanowania.