Logowanie

Rejestracja

Poprzez założenie konta Użytkownika w serwisie e-prawnik.pl wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu wykonania zobowiązań przez Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36, kod poczt. 30-126, zarejestrowaną w Sądzie Rejonowym dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie, NIP 676-21-64-973, kapitał zakładowy 133.000,00 zł, zgodnie z ustawą z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
Równocześnie akceptuję regulamin serwisu e-Prawnik.pl

Bezpłatny dostęp tylko dla zarejestrowanych

masz już konto?

  • Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych i akceptuję Regulamin serwisu e-Prawnik.pl (więcej)

  • Wyrażam zgodę na otrzymywanie od Legalsupport sp. z o.o. informacji handlowej (więcej)


23 Maja 2008

Kto może złożyć wniosek o naprawienie szkody w postępowaniu karnym?

Strona 1 z 2

Oskarżyciel publiczny i pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego w apelacji od wyroku sądu rejonowego zarzucili orzeczeniu obrazę prawa materialnego - art. 46 § 1 k.k. przez nieorzeczenie wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody, pomimo złożenia wniosków przez osoby najbliższe, działające na podstawie art. 52 k.p.k. w charakterze oskarżycieli posiłkowych. Sąd odwoławczy powziął przy rozpoznawaniu apelacji wątpliwości, które przedstawił Sądowi Najwyższemu. Dnia 28 kwietnia 2008 r. Sąd Najwyższy Izba Karna po rozpoznaniu, przekazanych na podstawie art. 441 § 1 k.p.k. przez Sąd Okręgowy w T., postanowieniem z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt II Ka 548/07, zagadnień prawnych wymagających zasadniczej wykładni ustawy: "1. Czy szkoda, o której mowa w art. 46 § 1 k.k. obejmuje wyłącznie krzywdę osoby bezpośrednio pokrzywdzonej przestępstwem (ofiary) czy również krzywdę osób jej najbliższych doznaną w związku z jej śmiercią jako następstwem przestępstwa; 2. W przypadku uznania, że do uzyskania zadośćuczynienia uprawniona jest jedynie ofiara przestępstwa, czy roszczenie to przechodzi na osoby najbliższe (strony zastępcze - art. 52 § 1 k.p.k.) niezależnie od ograniczeń z art. 445 § 3 k.c.?" postanowił odmówić podjęcia uchwały. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że

Wniosek o orzeczenie środka karnego obowiązku naprawienia wyrządzonej szkody (art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 5 k.k.) mogą złożyć: pokrzywdzony i podmioty wykonujące prawa pokrzywdzonego (art. 49 § 1 - 4 k.p.k.), prokurator (art. 49a k.p.k.) i zastępcy procesowi pokrzywdzonego, a w wypadku śmierci pokrzywdzonego (art. 52 § 1 k.p.k.) osoby najbliższe dochodzące przysługujących im roszczeń określonych w przepisach art. 446 § 1 i 3 k.c. oraz w art. 445 § 3 pierwsza część zdania k.c.

SN zauważył, że przedmiotem wątpliwości Sądu Okręgowego nie jest zakres pojęcia "szkoda" (czy obejmuje ono jedynie szkodę majątkową, czy także niemajątkową), ale to czyjej szkody dotyczy. Zależne jest to od prawidłowego ustalenia kręgu podmiotów uprawnionych do dochodzenia obowiązku jej naprawienia w tym trybie - a więc podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 46 § 1 k.

k. W tym natomiast zakresie SN odesłał do wyroku z dnia 17 maja 2000 r., sygn. akt V KKN 145/2000 (OSNKW 2000, z. 8, poz. 64), w którym wskazano, że w sytuacji, gdy pokrzywdzony przestępstwem zmarł, wniosek, o którym mowa w tym przepisie, może złożyć "inna osoba uprawniona", czyli działająca jako strona zastępcza albo strona nowa, osoba najbliższa dla pokrzywdzonego (art. 52 § 1 in principio k.p.k.) albo też - w razie jej braku albo nieujawnienia - prokurator (art. 52 § 1 in fine k.p.k.). SN zwrócił jednak uwagę, iż obecnie - na podstawie art. 49a k.p.k. - prokurator stał się równorzędnym z pokrzywdzonym i "inną osobą uprawnioną", bez potrzeby odwoływania się do art. 52 § 1 k.p.k.

Jednak - pisze dalej SN - przepis art. 52 § 1 k.p.k. stanowi tylko, że podmioty w nim wymienione mogą wykonywać jedynie te prawa (uprawnienia) procesowe, które przysługiwałyby pokrzywdzonemu, gdyby żył. Czynią to więc zamiast pokrzywdzonego. Natomiast krąg pokrzywdzonych (art. 49 § 1 k.p.k.) nadal wyznaczany jest tylko przez zespół znamion czynu będącego przedmiotem postępowania oraz czynów współukaranych.

Ustalając krąg "innych uprawnionych osób" określony w art. 46 § 1 k.k., w pierwszej kolejności wg SN należy odwołać się do uzasadnienia rządowego projektu Kodeksu karnego, z którego wynika, że instytucja środka karnego w postaci obowiązku naprawienia szkody została pomyślana jako materialnoprawny i skuteczniejszy sposób zabezpieczenia interesów pokrzywdzonego, jako inna droga realizacji roszczeń (choć w nieco innym zakresie), które mogą być dochodzone w ramach procesu adhezyjnego. Krąg określonych w art. 46 § 1 k.k. podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o orzeczenie środka karnego naprawienia szkody jest jednoznacznie określony. W pierwszej kolejności uprawnionymi do złożenia wniosku są: pokrzywdzony oraz podmioty wykonujące prawa pokrzywdzonego (art. 49 § 1-4 k.p.k.), prokurator (art. 49a k.p.k.) i zastępcy procesowi (art. 51 § 1 - 3 k.p.k.) - są to jednocześnie osoby uprawnione do wytoczenia powództwa cywilnego w celu dochodzenia w postępowaniu karnym roszczeń majątkowych wynikających bezpośrednio z popełnienia przestępstwa (art. 62 k.p.k.).

<>
  • Podziel się:

 

Komentarze: Kto może złożyć wniosek o naprawienie szkody w postępowaniu karnym?

    Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!

Dodaj komentarz

Administratorem danych osobowych jest Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36. Podane przez Użytkownika dane osobowe będą przetwarzane w celu realizacji umowy i w zakresie niezbędnym do świadczenia usług oraz w celach statystycznych. Podanie danych osobowych przez użytkownika jest dobrowolne. Użytkownik ma prawo dostępu do ich treści oraz poprawy.

Pomoc prawna online

Zaufało nam już:
  • 0
  • 2
  • 9
  • 2
  • 3
  • 6
  • 9
  • osób

Opinie naszych klientów

  • Lech

    ocena usługi:

    Prawo to gra niuansów a że jest to mój pierwszy kontakt z tą dziedziną wiedzy dziękuję za wprowadzenie : ciekawe i pouczające! L.
  • Dorota

    ocena usługi:

    Żałuję, że wcześniej nie skorzystałam z usług e-prawnik. W odpowiedzi na moje zapytanie, otrzymałam klarowne wyjaśnienie i wskazane drogi postępowania wraz z uzasadnieniem. GORĄCO POLECAM
  • Bożena

    ocena usługi:

    Rozwiała moje wątpliwości, mimo że napisana językiem prawniczym i nie dla każdego może być zrozumiała. Na pewno w przyszłości skorzystam z usług.
  • Hanna

    ocena usługi:

    Opinie bardzo pomocne, napisane prostym językiem aby można było wszystko dobrze zrozumieć.
  • Krzysztof

    ocena usługi:

  • Barbara

    ocena usługi:

    Wyczerpująca, fachowa opinia, jestem bardzo zadowolona. Polecam.
  • Jarosław

    ocena usługi:

    Warto polecić i wyróżnić firmę profesjonalną. Odpowiedzi na pytania a nie zapełnianie stron bełkotem. Szanujmy taką pracę.
  • Marcin

    ocena usługi:

    Pelen profesjonalizm problem doglebnie przeanalizowany i rzeczowa odpowiedz .Bardzo polecam
  • Marzena

    ocena usługi:

    Opinia zrozumiała i wyczerpująca. Rozwiała w pełni moje wątpliwości. Polecam. Marzena
  • Marcin

    ocena usługi:

  • Krzysztof

    ocena usługi:

  • JOANNA

    ocena usługi:

    Rzetelność, klarowność, szybkość. Polecam serdecznie. W przypadku kolejnych kwestii do rozstrzygnięcia na pewno skorzystam właśnie z pomocy e-prawnika. Dziękuję i pozdrawiam ! Joanna
  • Krzysztof

    ocena usługi:

  • Aleksandra

    ocena usługi:

  • Michał

    ocena usługi:

    Szybka fachowa obsługa, rozsądna cena. Bardzo dziękuję i polecam wszystkim. Pozdrawiam Michał
  • Grzegorz

    ocena usługi:

  • Małgorzata

    ocena usługi:

    Porada wyczerpująca. Jestem zadowolona. Pozdrawiam





Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.

Zapytaj prawnika – skontaktujemy się z Tobą w ciągu godziny!

* pola wymagane