Logowanie

Rejestracja

Poprzez założenie konta Użytkownika w serwisie e-prawnik.pl wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu wykonania zobowiązań przez Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36, kod poczt. 30-126, zarejestrowaną w Sądzie Rejonowym dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie, NIP 676-21-64-973, kapitał zakładowy 133.000,00 zł, zgodnie z ustawą z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
Równocześnie akceptuję regulamin serwisu e-Prawnik.pl

Bezpłatny dostęp tylko dla zarejestrowanych

masz już konto?

  • Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych i akceptuję Regulamin serwisu e-Prawnik.pl (więcej)

  • Wyrażam zgodę na otrzymywanie od Legalsupport sp. z o.o. informacji handlowej (więcej)

23 Maja 2008

Kto może złożyć wniosek o naprawienie szkody w postępowaniu karnym?

Strona 1 z 2

Oskarżyciel publiczny i pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego w apelacji od wyroku sądu rejonowego zarzucili orzeczeniu obrazę prawa materialnego - art. 46 § 1 k.k. przez nieorzeczenie wobec oskarżonego obowiązku naprawienia szkody, pomimo złożenia wniosków przez osoby najbliższe, działające na podstawie art. 52 k.p.k. w charakterze oskarżycieli posiłkowych. Sąd odwoławczy powziął przy rozpoznawaniu apelacji wątpliwości, które przedstawił Sądowi Najwyższemu. Dnia 28 kwietnia 2008 r. Sąd Najwyższy Izba Karna po rozpoznaniu, przekazanych na podstawie art. 441 § 1 k.p.k. przez Sąd Okręgowy w T., postanowieniem z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. akt II Ka 548/07, zagadnień prawnych wymagających zasadniczej wykładni ustawy: "1. Czy szkoda, o której mowa w art. 46 § 1 k.k. obejmuje wyłącznie krzywdę osoby bezpośrednio pokrzywdzonej przestępstwem (ofiary) czy również krzywdę osób jej najbliższych doznaną w związku z jej śmiercią jako następstwem przestępstwa; 2. W przypadku uznania, że do uzyskania zadośćuczynienia uprawniona jest jedynie ofiara przestępstwa, czy roszczenie to przechodzi na osoby najbliższe (strony zastępcze - art. 52 § 1 k.p.k.) niezależnie od ograniczeń z art. 445 § 3 k.c.?" postanowił odmówić podjęcia uchwały. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że

Wniosek o orzeczenie środka karnego obowiązku naprawienia wyrządzonej szkody (art. 46 § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 5 k.k.) mogą złożyć: pokrzywdzony i podmioty wykonujące prawa pokrzywdzonego (art. 49 § 1 - 4 k.p.k.), prokurator (art. 49a k.p.k.) i zastępcy procesowi pokrzywdzonego, a w wypadku śmierci pokrzywdzonego (art. 52 § 1 k.p.k.) osoby najbliższe dochodzące przysługujących im roszczeń określonych w przepisach art. 446 § 1 i 3 k.c. oraz w art. 445 § 3 pierwsza część zdania k.c.

SN zauważył, że przedmiotem wątpliwości Sądu Okręgowego nie jest zakres pojęcia "szkoda" (czy obejmuje ono jedynie szkodę majątkową, czy także niemajątkową), ale to czyjej szkody dotyczy. Zależne jest to od prawidłowego ustalenia kręgu podmiotów uprawnionych do dochodzenia obowiązku jej naprawienia w tym trybie - a więc podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 46 § 1 k.

k. W tym natomiast zakresie SN odesłał do wyroku z dnia 17 maja 2000 r., sygn. akt V KKN 145/2000 (OSNKW 2000, z. 8, poz. 64), w którym wskazano, że w sytuacji, gdy pokrzywdzony przestępstwem zmarł, wniosek, o którym mowa w tym przepisie, może złożyć "inna osoba uprawniona", czyli działająca jako strona zastępcza albo strona nowa, osoba najbliższa dla pokrzywdzonego (art. 52 § 1 in principio k.p.k.) albo też - w razie jej braku albo nieujawnienia - prokurator (art. 52 § 1 in fine k.p.k.). SN zwrócił jednak uwagę, iż obecnie - na podstawie art. 49a k.p.k. - prokurator stał się równorzędnym z pokrzywdzonym i "inną osobą uprawnioną", bez potrzeby odwoływania się do art. 52 § 1 k.p.k.

Jednak - pisze dalej SN - przepis art. 52 § 1 k.p.k. stanowi tylko, że podmioty w nim wymienione mogą wykonywać jedynie te prawa (uprawnienia) procesowe, które przysługiwałyby pokrzywdzonemu, gdyby żył. Czynią to więc zamiast pokrzywdzonego. Natomiast krąg pokrzywdzonych (art. 49 § 1 k.p.k.) nadal wyznaczany jest tylko przez zespół znamion czynu będącego przedmiotem postępowania oraz czynów współukaranych.

Ustalając krąg "innych uprawnionych osób" określony w art. 46 § 1 k.k., w pierwszej kolejności wg SN należy odwołać się do uzasadnienia rządowego projektu Kodeksu karnego, z którego wynika, że instytucja środka karnego w postaci obowiązku naprawienia szkody została pomyślana jako materialnoprawny i skuteczniejszy sposób zabezpieczenia interesów pokrzywdzonego, jako inna droga realizacji roszczeń (choć w nieco innym zakresie), które mogą być dochodzone w ramach procesu adhezyjnego. Krąg określonych w art. 46 § 1 k.k. podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o orzeczenie środka karnego naprawienia szkody jest jednoznacznie określony. W pierwszej kolejności uprawnionymi do złożenia wniosku są: pokrzywdzony oraz podmioty wykonujące prawa pokrzywdzonego (art. 49 § 1-4 k.p.k.), prokurator (art. 49a k.p.k.) i zastępcy procesowi (art. 51 § 1 - 3 k.p.k.) - są to jednocześnie osoby uprawnione do wytoczenia powództwa cywilnego w celu dochodzenia w postępowaniu karnym roszczeń majątkowych wynikających bezpośrednio z popełnienia przestępstwa (art. 62 k.p.k.).

<>
  • Podziel się:

 

Komentarze: Kto może złożyć wniosek o naprawienie szkody w postępowaniu karnym?

    Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!

Dodaj komentarz

Administratorem danych osobowych jest Legalsupport sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie przy ul. Gabrieli Zapolskiej 36. Podane przez Użytkownika dane osobowe będą przetwarzane w celu realizacji umowy i w zakresie niezbędnym do świadczenia usług oraz w celach statystycznych. Podanie danych osobowych przez użytkownika jest dobrowolne. Użytkownik ma prawo dostępu do ich treści oraz poprawy.

Pomoc prawna online

Zaufało nam już:
  • 0
  • 2
  • 7
  • 9
  • 6
  • 5
  • 3
  • osób

Opinie naszych klientów

  • Ewa

    ocena usługi:

    Bardzo dziękuję, opinia sporządzona w wyznaczonym terminie podparta obowiązującymi przepisami - profesjonalna. Z pewnością w przyszłości będę korzystać z Państwa usług bo to ogromna wygoda i oszczędność czasu. Ewa
  • Piotr i Małgorzata

    ocena usługi:

    Porady prawne na najwyższym poziomie. Wszystko klarowne i przejrzyste. Na pewno skorzystamy w przyszłości.
  • BW

    ocena usługi:

    Jestem zadowolona. Opinia była rzetelna i przemyślana
  • Zdzisława

    ocena usługi:

    Witam serdecznie.Dziękuję za profesjonalną opinię.Polecam.Korzystam już drugi raz. z Państwa pomocy.Pozdrawiam.
  • Urszula

    ocena usługi:

    Opinia rzetelna, profesjonalna, szybka i bardzo pomocna. Dziękuję
  • Sławek

    ocena usługi:

    Mimo, iż opinia tylko potwierdziła moje przekonanie o słuszności moich wątpliwości, to dodała mi pewności w dochodzeniu swoich praw. Na pewno jeszcze będę korzystał z pomocy e-prawnika. Polecam
  • Janusz

    ocena usługi:

    Profesjonalna usługa. Polecam!
  • Janusz

    ocena usługi:

    Profesjonalna usługa. Polecam!
  • Anna

    ocena usługi:

    Korzystam pierwszy raz, ale jestem zadowolona. Sprawnie ,konkretnie, POLECAM!
  • Edward

    ocena usługi:

    Bardzo dziękuje za profesjonalną opinie prawną.
  • Krzysztof

    ocena usługi:

    Opinia mi pomogła, choć nie była w pełni wyczerpująca. Otrzymałem upewnienie dla wiedzy która juz wcześniej posiadałem, ale mam nadzieję że to mi wystarczy. Jesteście potrzebni.
  • Dorota

    ocena usługi:

  • Jan

    ocena usługi:

    Dziękujemy na razie za Państwa pomoc, myślę, że bardzo ta opinia nam się przyda ,do dalszego rozwoju sprawy, jeżeli będzie taka konieczność to możliwe , że skorzystamy raz jeszcze z państwa pomocy.
  • Beata

    ocena usługi:

    Wyczerpująco i profesjonalnie. Dziękuję i polecam.
  • Marian

    ocena usługi:

    Jestem zadowolony z opinii, Rzeczowa , jednoznaczna . W przyszłości prawdopodobnie jeszcze co najmniej raz skorzystam z usług serwisu. Pozdrawiam dziękuję.
  • Jan

    ocena usługi:

    Korzystam drugi raz i potwierdzam konkretnie i profesjonalnie.
  • Elżbieta

    ocena usługi:

    Po raz kolejny wystąpiłam o opinię , uzyskałam konkretną odpowiedź.Polecam.


Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.

Zapytaj prawnika – skontaktujemy się z Tobą w ciągu godziny!

* pola wymagane