Projekt tzw. ustawy o upadłości konsumenckiej

Projektodawcy uzasadniają potrzebę wprowadzenia nowej ustawy tym, iż współcześnie niemal we wszystkich rozwiniętych krajach uświadomiono sobie konieczność przeciwdziałania zjawisku określanemu mianem wykluczenia społecznego, zjawisku które przybiera na sile m.in. w okresach kryzysów gospodarczych, ale także w okresach transformacji ustrojowej i gospodarczej. W takich sytuacjach, na skutek braku umiejętności lub braku obiektywnej możliwości przewidywania i planowania swoich wydatków i dochodów osoba fizyczna może znaleźć się w takim stanie, że pomimo pełnego wykorzystania posiadanych możliwości majątkowych i zarobkowych popada w coraz większe zadłużenie. Nie będąc w stanie, nawet znacznym wysiłkiem, spowodować wygaśnięcia ani zmniejszenia zadłużenia, traci motywację do płacenia swych długów, a nawet moralnie usprawiedliwia unikanie ich przymusowej egzekucji. W przypadku takiego nadmiernego zadłużenia wierzyciele osoby fizycznej nie mają szans uzyskania pełnego zaspokojenia. Niezaspokojone wierzytelności wciąż rosną zwiększając się o odsetki, odsetki od zaległych odsetek, koszty sądowe i egzekucyjne. Pogłębia to stan niewypłacalności dłużnika, powodując zjawisko tzw. spirali zadłużenia.

Proponowana ustawa ma być środkiem zaradczym wobec opisanych wyżej zjawisk celem jest objęcie zakresem jej regulacji jak najszerszego kręgu dłużników.

Jakie postępowania mają być prowadzone na podstawie proponowanej ustawy?

Ustawa przewiduje trzy rodzaje postępowań, których wybór zależy od sytuacji majątkowej dłużnika.

Postępowanie zapobiegające niewypłacalności może być wszczęte gdy dłużnik jest jeszcze wypłacalny, jednak porównanie rozmiarów jego zadłużenia ze stanem majątku i możliwościami zarobkowymi wskazuje na zagrożenie niewypłacalnością. Postępowanie takie może zakończyć się zatwierdzeniem przez większość wierzycieli układu, w którym zmniejszą oni należności dłużnika albo rozłożą je na raty, a w przypadku gdyby wierzyciele nie zatwierdzili układu, lecz byłby on jedynym sposobem sprawiedliwego zaspokojenia wierzycieli - jego zatwierdzeniem przez organ postępowania.