Projekt zmian w ustawie o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary

Jaki jest cel projektowanych zmian?

Projekt nowelizacji ustawy zmierza do wprowadzenia w niej uregulowań, które byłyby zgodne z przepisami ustawy zasadniczej, równocześnie zaś pozwoliłyby na usunięcie wątpliwości interpretacyjnych, jakie pojawiły się w trakcie jej dotychczasowego obowiązywania.

Jakie szczegółowe zmiany proponuje projekt?

W projekcie proponuje się bardziej precyzyjne zdefiniowanie pojęcia „podmiot zbiorowy”, w celu usunięcia wszelkich wątpliwości interpretacyjnych, jakie pojawiły się w tym przedmiocie w piśmiennictwie dotyczącym nowelizowanej ustawy.

W projekcie przyjęto rozwiązanie, przy którym pociągnięcie podmiotu zbiorowego do odpowiedzialności byłoby możliwe jedynie wtedy, gdy do popełnienia czynu zabronionego, będącego podstawą tej odpowiedzialności, doszło w następstwie co najmniej braku ze strony organów lub przedstawicieli podmiotu zbiorowego należytej staranności w wyborze lub co najmniej braku należytego nadzoru nad sprawcą czynu zabronionego będącego osobą fizyczną wymienioną w art. 3 pkt 2 lub 3. Podmiot zbiorowy podlegałby odpowiedzialności także wtedy, jeżeli do popełnienia czynu zabronionego doszłoby w następstwie wadliwej organizacji działalności tego podmiotu, która nie zapewniała uniknięcia popełnienia czynu zabronionego w sytuacji, gdy jego sprawcą była osoba będąca przedsiębiorcą, który bezpośrednio współdziała z podmiotem zbiorowym w realizacji celu prawnie dopuszczalnego, zaś zachowanie należytej staranności przez organ lub przedstawicieli podmiotu zbiorowego zapobiegłoby popełnieniu czynu zabronionego.

Rozwiązanie to pozwala na określenie swoistego zawinienia podmiotu zbiorowego, które byłoby przesłanką niezbędną do pociągnięcia go do odpowiedzialności w trybie przewidzianym w ustawie. Przepis art. 5 w brzmieniu proponowanym w projekcie doprecyzowuje tę przesłankę poprzez wyraźne wskazanie, że do popełnienia czynu zabronionego doszło w następstwie uchybień ze strony organu lub przedstawiciela podmiotu zbiorowego. W aktualnym stanie prawnym nie jest to jednoznacznie określone.