Czy pracodawca ma prawo odmówić mi urlopu wychowawczego po urlopie macierzyńskim?

Pytanie:

Cztery miesiące temu urodziłam dziecko. Przez ten czas przebywałam na urlopie macierzyńskim. Czy pracodawca ma prawo odmówić mi urlopu wychowawczego który chce wziąć zaraz po urlopie macierzyńskim?

Masz inne pytanie do prawnika?

ODPOWIEDŹ PRAWNIKA

Niniejsza opinia prawna została sporządzona w oparciu o:

 

 ustawę z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141); 
 Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19.09.2013 r. w sprawie szczegółowych warunków udzielania urlopu wychowawczego (Dz.U.2013.1139).
Wzięty został również pod uwagę aktualny stan orzecznictwa polskich sądów powszechnych oraz wskazania doktryny w zakresie istotnym dla treści tej opinii. 
Rozważając niniejszy stan faktyczny w pierwszej kolejności należy wskazać na następujące paragrafy art. 186 kodeksu pracy:
§ 1. Pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Do sześciomiesięcznego okresu zatrudnienia wlicza się poprzednie okresy zatrudnienia

 

§ 2. Wymiar urlopu wychowawczego wynosi do 36 miesięcy. Urlop jest udzielany na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 5 roku życia. 

 

§ 3. Jeżeli z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecko wymaga osobistej opieki pracownika, niezależnie od urlopu, o którym mowa w § 2, może być udzielony urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy, jednak na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia. 
§ 4. Każdemu z rodziców lub opiekunów dziecka przysługuje wyłączne prawo do jednego miesiąca urlopu wychowawczego z wymiaru urlopu określonego w § 2 i 3. Prawa tego nie można przenieść na drugiego z rodziców lub opiekunów dziecka. 
§ 5. Skorzystanie z urlopu wychowawczego w wymiarze co najmniej jednego miesiąca oznacza wykorzystanie przez rodzica lub opiekuna dziecka urlopu, o którym mowa w § 4. 
§ 6. Rodzice lub opiekunowie dziecka mogą jednocześnie korzystać z urlopu wychowawczego przez okres nieprzekraczający 4 miesięcy.
 
§ 7. Urlopu wychowawczego udziela się na wniosek pracownika.
 
§ 8. Urlop wychowawczy może być wykorzystany najwyżej w 5 częściach. 
§ 9. Rodzic dziecka ma prawo do urlopu wychowawczego w wymiarze do 36 miesięcy, jeżeli: 1) drugi rodzic dziecka nie żyje, 2) drugiemu rodzicowi dziecka nie przysługuje władza rodzicielska, 3) drugi rodzic dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej albo taka władza uległa ograniczeniu lub zawieszeniu. Przepisy § 1, § 2 zdanie drugie, § 3, 7 i 8 stosuje się. 
§ 10. Jeżeli dziecko pozostaje pod opieką jednego opiekuna przysługuje mu urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy. Przepisy § 1, § 2 zdanie drugie, § 3, 7 i 8 stosuje się.
Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, autorzy: Jaśkowski K., Maniewska E., opublikowany w LEX/el. 2015, wyjaśnia nam, iż urlop wychowawczy nie przysługuje z mocy prawa, udziela się go na pisemny wniosek pracownika złożony na co najmniej 2 tygodnie przed rozpoczęciem okresu, w którym zamierza on korzystać z tego urlopu. Pracodawca nie może udzielić takiego urlopu z własnej inicjatywy.
We wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego pracownik wskazuje: datę rozpoczęcia i zakończenia urlopu wychowawczego i ewentualnie okres urlopu wychowawczego, który dotychczas został wykorzystany na dane dziecko oraz określenie liczby części urlopu, z których dotychczas skorzystano na dane dziecko. Do wniosku dołącza się pisemne oświadczenie drugiego rodzica lub opiekuna dziecka o braku zamiaru korzystania z urlopu wychowawczego przez okres wskazany we wniosku. Oświadczenie to nie jest wymagane w razie ograniczenia drugiemu rodzicowi albo pozbawienia drugiego rodzica władzy rodzicielskiej, ograniczenia albo zwolnienia z opieki drugiego opiekuna dziecka oraz gdy zachodzą niedające się usunąć przeszkody do uzyskania takiego oświadczenia. W takich okolicznościach w zależności od konkretnego przypadku do wniosku dołącza się: prawomocne orzeczenie sądu o ograniczeniu drugiemu rodzicowi władzy rodzicielskiej albo o pozbawieniu drugiego rodzica władzy rodzicielskiej; prawomocne orzeczenie sądu o ograniczeniu albo zwolnieniu z opieki drugiego opiekuna dziecka; dokumenty lub pisemne oświadczenie, potwierdzające, że zachodzą niedające się usunąć przeszkody do uzyskania pisemnego oświadczenia drugiego rodzica lub opiekuna dziecka o braku zamiaru korzystania z urlopu wychowawczego przez okres wskazany we wniosku. Do wniosku dołącza się także pisemne oświadczenie drugiego rodzica lub opiekuna dziecka o okresie, w którym zamierza on korzystać z urlopu wychowawczego, jeżeli zamiarem rodziców lub opiekunów dziecka jest jednoczesne korzystanie z tego urlopu, oraz orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecka, w przypadku, o którym mowa w art. 186 § 3 (§ 1 i 2 powołanego wyżej rozporządzenia).
Pracodawca jest obowiązany udzielić urlopu wychowawczego na okres wskazany we wniosku. Przy czym, jeżeli wniosek został złożony bez zachowania co najmniej 2- tygodniowego wyprzedzenia, udziela on tego urlopu nie później niż z dniem upływu 2 tygodni od dnia złożenia przez pracownika wniosku. Odmowa udzielenia pracownikowi urlopu wychowawczego w sytuacji, gdy spełnia on wszystkie określone prawem wymagania, stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracownika (art. 281 pkt 5 k.p.), zagrożone karą grzywny. Ponieważ prawo do urlopu stanowi roszczenie wynikające ze stosunku pracy, pracownik może go dochodzić przed sądem pracy.
Znaczący jest również w niniejszej sytuacji art. 1861 kodeksu pracy, w którym czytamy: 
§ 1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego do dnia zakończenia tego urlopu. Rozwiązanie przez pracodawcę umowy w tym czasie jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
 
§ 2. W przypadku złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego po dokonaniu czynności zmierzającej do rozwiązania umowy o pracę, umowa rozwiązuje się w terminie wynikającym z tej czynności.
Powołany powyżej Komentarz wyjaśnia nam, iż stosunek pracy pracownika korzystającego z urlopu wychowawczego podlega szczególnej ochronie. Rozciąga się on na okres od dnia złożenia wniosku, nie wcześniej jednak niż 2 tygodnie przed terminem rozpoczęcia urlopu, do dnia zakończenia tego urlopu. W tym czasie pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę. Zakaz ten nie obejmuje wypowiedzenia dokonanego przez pracownika ani rozwiązania stosunku pracy na mocy porozumienia stron, które mogą nastąpić w każdym czasie.
Wyjątkowo rozwiązanie stosunku pracy przez pracodawcę jest dopuszczalne w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, jak również w przypadku grupowych zwolnień z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli urlop wychowawczy trwa co najmniej 3 miesiące, a pracodawca zatrudnia co najmniej 20 pracowników.
Wnioski:
Reasumując powyższe rozważanie prawne należy uznać, iż pracodawca nie może – w świetle prawa – odmówić Pani przyznania urlopu wychowawczego, jeżeli otrzyma prawidłowo złożony wniosek.

 

Tagi: 

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE: