Odebranie dziecka uprowadzonego za granicę

Pytanie:

Dziewczyna ma dziecko z Włochem urodzone 18 miesięcy temu. Dziecko ma oczywiście nazwisko ojca. Nie są oni małżeństwem. Ich związek zaczął się rozpadać, jednak on nie chciał jej puścić do Polski z dzieckiem (sama tak, ale bez dziecka). Kiedy byli pół roku temu w Polsce jej udało się uzyskać dla dziecka obywatelstwo polskie i zameldowanie w Polsce (bez wiedzy ojca). Ogólnie ustalili z ojcem, że nie chcą już ze sobą być jednak on powiedział jej, że dziecka jej nie da. Teraz są w Polsce na święta. Ona powiedziała, że nie chce już z nim wracać, a on na to oczywiście, że nie musi wracać, ale on zabiera dziecko i wyjeżdża z dzieckiem. Co dziewczyna może zrobić, żeby on nie zabrał jej dziecka i nie wywiózł do Włoch?

Masz inne pytanie do prawnika?

ODPOWIEDŹ PRAWNIKA

Sam fakt posiadania przez dziecko obywatelstwa polskiego, podobnie jak stałe zameldowanie na terytorium Polski, nie przesądza o tym, kto decyduje o wyjeździe dziecka za granicę. W pytaniu nie sprecyzowano, któremu z rodziców przysługuje władza rodzicielska. Jeżeli przysługuje ona w opisywanym przypadku zarówno matce, jak i ojcu, na gruncie prawa polskiego zastosowanie ma art. 97 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.o.), którego §1 stanowi, że każdy z rodziców jest obowiązany i uprawniony do jej wykonywania. O istotnych sprawach dziecka powinni jednak decydować wspólne, zgodnie z art. 97 §2 k.r.o., jednak w przypadku braku porozumienia spór rozstrzygany jest przez sąd opiekuńczy.

Z kontekstu pytania wynika, że pobyt w Polsce jest jedynie tymczasowy, a rodzice stale mieszkają z dzieckiem we Włoszech. W razie pozostania przez matkę w Polsce wraz z dzieckiem może mieć zastosowanie konwencja dotycząca cywilnych aspektów uprowadzenia dziecka za granicę, sporządzona w Hadze dnia 25 października 1980 r. (Konwencja). Zarówno Polska, jak i Włochy, są stronami tej konwencji. Ma ona zapewniać powrót dzieci bezprawnie uprowadzonych (wywiezionych bez zgody drugiego rodzica) i przetrzymanych (zatrzymanych za granicą po wyjeździe, na który drugi rodzic się zgodził) do ich krajów, przy czym znajduje zastosowanie jedynie w przypadku, gdy dziecko przetrzymywanie jest w państwie będącym stroną Konwencji. Art. 3 Konwencji definiuje bezprawność uprowadzenie lub zatrzymanie dziecka. Zachodzi ona, gdy:

  • nastąpiło nastąpiło naruszenie prawa do opieki przyznanego określonej osobie, instytucji lub innej organizacji, wykonywanego wspólnie lub indywidualnie, na mocy ustawodawstwa państwa, w którym dziecko miało miejsce stałego pobytu bezpośrednio przed uprowadzeniem lub zatrzymaniem, oraz

  • w chwili uprowadzenia lub zatrzymania prawa te były skutecznie wykonywane wspólnie lub indywidualnie albo byłyby tak wykonywane, gdyby nie nastąpiło uprowadzenie lub zatrzymanie.

Przez prawo do opieki Konwencja rozumie prawo dotyczące opieki nad osobą dziecka, w szczególności prawo do decydowania o miejscu pobytu dziecka (art. 5 pkt a). Istotny jest też fakt, czy prawa te były skutecznie wykonywane albo mogły być skutecznie wykonywane, gdyby nie nastąpiło uprowadzenie lub zatrzymanie.

Konwencja przyznaje osobie, która utrzymuje, że dziecko zostało uprowadzone, prawo zwrócenia się do organu centralnego miejsca stałego pobytu dziecka, bądź organu centralnego każdego innego Umawiającego się Państwa o pomoc w zapewnieniu powrotu dziecka.  Istnieje więc pewne ryzyko, że ojciec mógłby zwrócić się do władz polskich o wydanie stosownego orzeczenia nakazującego wydanie dziecka z uwagi na przetrzymanie dziecka w Polsce przez matkę.

Trzeba jednak zwrócić uwagę na fakt, że dziecko ma tylko 18 miesięcy, a zatem jest tak młode, że dominującą osobą w jego życiu i wychowaniu jest matka. W takiej sytuacji powrotowi dziecka do Włoch może zapobiec postanowienie Konwencji, zgodnie z którym władza państwa wezwanego nie jest obowiązana zarządzić wydania dziecka, jeżeli osoba sprzeciwiająca się wydaniu wykaże, że istnieje poważne ryzyko, że powrót powrót dziecka naraziłby je na szkodę fizyczną lub psychiczną albo w jakikolwiek inny sposób postawiłby je w sytuacji nie do zniesienia (art. 13 ust. 1 lit b Konwencji).

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE:

  • 24.11.2017

    Uprowadzenie dziecka za granicę

    Kiedy wyjazd z dzieckiem za granicę może być odebrany jako uprowadzenie go? Jak sprowadzić dziecko z powrotem do kraju? Gdzie zgłosić przypadek uprowadzenia dziecka?

  • 25.2.2018

    Minister Sprawiedliwości ma chronić polskie dzieci

    Zasadniczym celem ustawy o wykonywaniu niektórych czynności organu centralnego w sprawach rodzinnych z zakresu obrotu prawnego na podstawie prawa Unii Europejskiej i umów (...)

  • 28.8.2018

    Polskie dzieci pod polską ochroną...

    Weszła w życie ustawa o wykonywaniu niektórych czynności organu centralnego w sprawach rodzinnych z zakresu obrotu prawnego na podstawie prawa Unii Europejskiej i umów międzynarodowych, (...)

  • 19.5.2016

    Urlop ojcowski - Kiedy przysługuje urlop ojcowski i w jakim wymiarze?

    Pracownicy – ojcowie, mogą korzystać z urlopu ojcowskiego od 2010 roku. Instytucja ta została wprowadzona do Kodeksu pracy ustawą z dnia 6 grudnia 2008 roku o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz (...)

  • 25.11.2018

    Dowód osobisty dla dziecka

    Jeśli rodzic chce wyjechać z dzieckiem za granicę, na przykład do innego państwa Unii Europejskiej, powinien wyrobić dla dziecka dowód osobisty. Dowód osobisty dla dziecka jest potrzebny, (...)