Sposób skorzystania z zarzutu przedawnienia

Pytanie:

Kontrahent przesłał do nas do potwierdzenia saldo swoich należności, jednak ze względu na to, że pochodzą one z lat 2003-2004 i uległy przedawnieniu - nie chcielibyśmy ich dalej uznawać, co wyraźnie chcemy oznajmić kontrahentowi i zwolnić się tym samym z zapłacenia starych długów. W jaki sposób przekazać taką informację kontrahentowi, aby skutek prawny był jednoznaczny tzn. zwolnić się z obowiązku zapłaty?

Masz inne pytanie do prawnika?

ODPOWIEDŹ PRAWNIKA

Na wstępnie rozważyć należy, czy roszczenia kontrahenta uległy faktycznie przedawnieniu. Bieg przedawnienia przerywa się bowiem:

  1. przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia;

  2. przez uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje,

  3. przez wszczęcie mediacji (art. 123 par. 1 k.c.).

Do przedawnienia doszłoby zatem jedynie, gdyby w okresie przedawnienia poszczególnych roszczeń nie podjęto żadnych z ww. czynności. Przy czym za uznanie roszczenia może być uznane nie tylko wyraźne oznajmienie wierzycielowi, iż uznaje się istnienie długu, ale także np.

  • potwierdzenie salda (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 17 lutego 2005 r., I ACa 13/2005),

  • stwierdzenie istnienia długu poprzez oświadczenie wiedzy (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2005 r., I ACa 357/2004),

  • zwrócenie się przez dłużnika do wierzyciela o rozłożenie należności głównej na raty i zwolnienie z obowiązku zapłaty odsetek za opóźnienie (Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 19 września 2002 r., II CKN 1312/2000),

  • przesłane przez dłużnika wierzycielowi wezwanie do potwierdzenia salda podpisane przez osoby upoważnione do reprezentowania dłużnika (Uchwała Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 26 kwietnia 1995 r., III CZP 39/95).

Zgodnie z art. 124. par 1 k.c. po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo.

W przypadku, gdy roszczenie faktycznie uległo przedawnieniu, najlepszym i przy okazji najpewniejszym z prawnego punktu widzenia, rozwiązaniem jest przesłanie kontrahentowi pisma, w którym odmawia się zapłaty należności z powołaniem się na fakt ich przedawnienia i wskazaniem konkretnego przepisu ustalającego okres przedawnienia. Zgodnie bowiem z art. 117 par. 2 k.c. po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia.

Ogólny termin przedawnienia dla roszczeń okresowych oraz związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynosi 3 lata (art. 118 k.c.). Krótsze terminy przedawnienia występują m.in. przy:

  • sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy, roszczenia rzemieślników z takiego tytułu oraz roszczenia prowadzących gospodarstwa rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnych - 2 lata (art. 541 k.c.);

  • umowie kontraktacji - 2 lata (art. 624 k.c.);

  • umowie o dzieło - 2 lata (art. 646 k.c.);

  • roszczeniach wynajmującego przeciwko najemcy o naprawienie szkody z powodu uszkodzenia lub pogorszenia rzeczy, jak również roszczenia najemcy przeciwko wynajmującemu o zwrot nakładów albo o zwrot nadpłaconego czynszu - 2 lata (art. 677);

  • roszczeniach użyczającego przeciwko biorącemu do używania o naprawienie szkody za uszkodzenie lub pogorszenie rzeczy, jak również roszczenia biorącego do używania przeciwko użyczającemu o zwrot nakładów na rzecz oraz o naprawienie szkody poniesionej wskutek wad rzeczy (art. 719 k.c.);

  • roszczeniu biorącego pożyczkę o wydanie przedmiotu pożyczki przez pożyczkodawcę - 6 miesięcy (art. 722 k.c.);

  • roszczeniach o wynagrodzenie za spełnione czynności i o zwrot poniesionych wydatków przysługujących osobom, które stale lub w zakresie działalności przedsiębiorstwa trudnią się czynnościami danego rodzaju - 2 lata (art. 751 k.c.);

  • umowie spedycji - 1 rok (art. 803 k.c.);

  • umowie ubezpieczenia - 3 lata (art. 819 k.c.);

  • umowie składu - 1 rok (859[9] k.c.);

Kontrahent w dalszej kolejności może wytoczyć powództwo o zapłatę, również w takim przypadku należy podnieść zarzut przedawnienia. Należy bowiem pamiętać, iż sąd uwzględnia fakt przedawnienia roszczenia tylko na skutek podniesionego przez pozwanego zarzutu, jego brak zatem skutkować będzie zasądzeniem roszczenia na rzecz powoda - pomimo iż roszczenie uległo przedawnieniu. Na marginesie należy wskazać, iż w postępowaniu gospodarczym - które wchodziłoby w grę w tej sytuacji - pozwany obowiązany jest do podniesienia w odpowiedzi na pozew, bądź sprzeciwie, czy też zarzutach od nakazu zapłaty wszystkie twierdzenia, zarzuty oraz dowody na ich poparcie pod rygorem utraty prawa powoływania ich w toku postępowania (art. 479[14] par. 2 k.p.c. w zw. z art. 479[14a] k.p.c.).

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE:

  • 9.5.2017

    Zrzeczenie się korzystania z zarzutu przedawnienia

    Instytucja przedawnienia cywilnych roszczeń majątkowych uregulowana została przez ustawodawcę w art. 117 kodeksu cywilnego. W § 1 tegoż artykułu zawarta jest ogólna reguła, iż „z (...)

  • 15.7.2016

    Przedawnienie roszczeń a wpis do BIG

    Instytucja przedawnienia została uregulowana w art. 117 Kodeksu cywilnego, gdzie ustawodawca wprost wskazuje, iż po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić (...)

  • 15.11.2017

    Strata w CIT po upływie terminu przedawnienia

    W świetle art. 24 w zw. z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r., nie jest (...)

  • 2.8.2018

    Zmiana terminów przedawnienia roszczeń

    Chcąc dochodzić naszych roszczeń zawsze musimy pamiętać o terminach przedawnienia. Jest to istotne, albowiem upływ terminu przedawnienia, może spowodować wyłączenie możliwości dochodzenia przed (...)

  • 6.1.2005

    Przedawnienie roszczeń z ubezpieczenia majątkowego

    Roszczenie z umowy ubezpieczenia – zarówno w stosunku do zakładu o wypłatę umówionego świadczenia – jak i w stosunku do ubezpieczonego – o zapłatę składki, jako roszczenia majątkowe (...)