Pozostałe

Pora na arbitraż z prawdziwego zdarzenia

Strona 1 z 7

17 pażdziernika br. wchodzi w życie ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego. Wprowadza ona przede wszystkim szczegółowe unormowanie rozwiązywania sporów przed sądem polubownym - dostosowujące nasze przepisy do praktyki sądownictwa polubownego w kraju i za granicą. Nowelizacja zmierza do zwiększenia atrakcyjności i konkurencyjności sądownictwa polubownego (arbitrażowego) w stosunku do sądownictwa powszechnego. Arbitraż jest o wiele bardziej elastyczną procedurą, której przebieg zależy w dużej mierze od woli stron.

Przepisy nowej części piątej Kodeksu postępowania cywilnego, poświęconej specjalnie sądownictwu polubownemu, stosuje się, jeżeli miejsce postępowania przed sądem polubownym znajduje się na terytorium Polski, a w wypadkach w części tej określonych - także wtedy, gdy miejsce postępowania przed sądem polubownym znajduje się poza jej granicami lub nie jest oznaczone. Przepisy te mają zastosowanie zarówno do sądu  polubownego powołanego do rozstrzygnięcia poszczególnego sporu, jak i składu orzekającego powołanego w ramach stałego sądu polubownego.

Jakie spory można poddać pod rozstrzygnięcie sądu polubownego?

Jeśli żaden przepis szczególny nie stanowi inaczej, strony mogą poddać pod rozstrzygnięcie sądu polubownego spory o prawa majątkowe lub spory o prawa niemajątkowe - mogące być przedmiotem ugody sądowej, z wyjątkiem jednak spraw o alimenty.

Który sąd?

Wprowadzono zasadę, że miejsce postępowania przed sądem polubownym wskazują same strony, a dopiero w razie braku takiego wskazania określa je sąd polubowny, biorąc pod uwagę przedmiot postępowania, okoliczności sprawy i dogodność dla stron.

Jeżeli miejsce postępowania przed sądem polubownym nie zostało określone przez strony ani przez sąd polubowny, uważa się, iż miejsce tego postępowania znajdowało się na terytorium Polski, gdy na tym terytorium wydane zostało orzeczenie kończące postępowanie w sprawie.

Sądom polskim przysługuje jurysdykcja krajowa, jeżeli miejsce postępowania przed sądem polubownym znajduje się na terytorium Polski, a także, gdy przepisy wspomnianej części piątej K.p.c. przewidują czynności sądu w związku z postępowaniem przed sądem polubownym, którego miejsce znajduje się poza granicami Polski albo nie jest oznaczone. Czasem bowiem w innym państwie następują niektóre czynności, a w innym jest wydawany wyrok. W ograniczonym zakresie polskie sądy będą więc miały również jurysdykcję nad arbitrażem zagranicznym.

Sąd polubowny może orzekać o swej właściwości, w tym o istnieniu, ważności albo skuteczności zapisu na sąd polubowny. Nieważność albo wygaśnięcie umowy podstawowej, w której zamieszczono zapis na sąd polubowny samo przez się nie oznacza nieważności lub wygaśnięcia zapisu.

Zarzut braku właściwości sądu arbitrażowego może być podniesiony nie później niż w odpowiedzi na pozew lub w innym terminie określonym przez strony, chyba że przed upływem tego terminu strona nie znała i przy dołożeniu należytej staranności nie mogła poznać podstawy takiego zarzutu, albo jego podstawa powstała dopiero po upływie tego terminu. W obu wypadkach sąd polubowny może rozpoznać zarzut podniesiony po terminie, jeżeli uzna opóźnienie za usprawiedliwione. Wyznaczenie arbitra przez stronę lub uczestniczenie strony w jego wyznaczeniu nie pozbawia jej prawa do podniesienia tego zarzutu. Zarzut, że zgłoszone w toku postępowania żądanie strony przeciwnej wykracza poza zakres zapisu na sąd polubowny, powinien być podniesiony niezwłocznie po zgłoszeniu takiego żądania. Sąd polubowny może rozpoznać zarzut podniesiony po tym terminie, jeżeli uzna opóźnienie za usprawiedliwione.

Zapis na sąd polubowny

Poddanie sporu pod rozstrzygnięcie sądu polubownego wymaga umowy stron, w której należy wskazać przedmiot sporu lub stosunek prawny, z którego spór wyniknął lub może wyniknąć (jest to tzw. zapis na sąd polubowny).

Bezskuteczne są postanowienia zapisu na sąd polubowny naruszające zasadę równości stron, w szczególności uprawniające tylko jedną stronę do wytoczenia powództwa przed sądem polubownym przewidzianym w zapisie albo przed sądem.

Zapis na sąd polubowny może wskazywać stały sąd polubowny jako właściwy do rozstrzygnięcia sporu. Jeżeli strony nie postanowiły inaczej wiąże je regulamin stałego sądu polubownego obowiązujący w dacie zawarcia zapisu na sąd polubowny.

Zapis na sąd polubowny powinien być sporządzony na piśmie. Wymaganie co do formy zapisu na sąd polubowny jest jednak spełnione także wtedy, gdy zapis zamieszczony został w wymienionych między stronami pismach lub oświadczeniach złożonych za pomocą środków porozumienia się na odległość, które pozwalają utrwalić ich treść. Powołanie się w umowie na dokument zawierający postanowienie o poddaniu sporu pod rozstrzygnięcie sądu polubownego również spełnia wymagania dotyczące formy zapisu na sąd polubowny, jeżeli umowa ta jest sporządzona na piśmie, a to powołanie się jest tego rodzaju, że czyni zapis częścią składową umowy.

Obserwuj nas na:

Czytaj dalej (strona 1 z 7)

Potrzebujesz porady prawnej?

KOMENTARZE (0)

Nie dodano jeszcze żadnego komentarza. Bądź pierwszy!!


Dodaj komentarz

DODAJ KOMENTARZ

ZOBACZ TAKŻE:

NA SKÓTY