Nabycie rzeczy przez komisanta

Pytanie: Czy prowadząc komis samochodowy mogę zakupić auta z mojego komisu na siebie? Jeśli tak, to jaką fakturę powinienem wystawić: fakturę VAT czy fakturę VAT-marża?

Odpowiedź:

W literaturze przedmiotu zwraca się uwagę, iż taka operacja nie jest możliwa ze względu na charakter umowy komisu. Zgodnie z art. 765 Kodeksu cywilnego, przez umowę komisu przyjmujący zlecenie (komisant) zobowiązuje się za wynagrodzeniem (prowizja) w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa do kupna lub sprzedaży rzeczy ruchomych na rachunek dającego zlecenie (komitenta), lecz w imieniu własnym. Nie można zatem w ramach umowy komisu być nabywcą rzeczy, w której sprzedaży się pośredniczy (w przypadku komisu sprzedaży) lub też sprzedawcą rzeczy, w której nabyciu się pośredniczy (w razie komisu zakupu). Zgodnie z Komentarzem do kodeksu cywilnego (Bieniek Gerard, Ciepła Helena, Dmowski Stanisław, Gudowski Jacek, Kołakowski Krzysztof, Sychowicz Marek, Wiśniewski Tadeusz, Żuławska Czesława - Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania. Tom II, Warszawa 2005 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie VI zmienione), s. 874) „celem zlecenia komisowego jest zawarcie przez komisanta z osobą trzecią umowy sprzedaży, przy czym może on występować bądź to jako sprzedawca (komis sprzedaży), bądź też jako kupujący (komis kupna). W przeciwieństwie do poprzedniego stanu prawnego (uchylone art. 592 i 593 kodeksu handlowego), na podstawie przepisów kodeksu cywilnego nie jest dopuszczalne, aby komisant sam dostarczył rzecz jako sprzedawca lub odebrał rzecz jako kupujący, a więc zawarł umowę z samym sobą. W razie istnienia tego rodzaju porozumienia między stronami, należy mówić o umowie sprzedaży, a nie o umowie komisu”.