Pożyczka w działalności gospodarczej

Odpowiedź:

Usługi udzielania pożyczek poza systemem bankowym (PKWiU 65.22) mieszczą się w katalogu tzw. usług pośrednictwa finansowego, zatem z mocy pozycji nr 3 załącznika nr 4 do ustawy o podatku od towarów i usług (VAT), korzystają ze zwolnienia z VAT. W takiej sytuacji przedsiębiorca-pożyczkodawca powinien swemu kontrahentowi (pożyczkobiorcy) wystawić fakturę VAT ze stawką zwolnioną, gdzie jako należność powinien wykazać odsetki, które z tytułu tej umowy będą mu przysługiwać. Jeśli odsetki będą płatne miesięcznie również faktura powinna być wystawiona co miesiąc. Czynność tę pożyczkodawca musi również uwzględnić w swej ewidencji i deklaracji VAT, jako niedającą prawa do odliczenia podatku naliczonego oraz w strukturze sprzedaży (przepisy nie przewidują wyłączenia w tym zakresie dla pożyczek udzielanych okazjonalnie).

Umowy pożyczki co do zasady podlegają podatkowi od czynności cywilnoprawnych (stosownie do art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych). Wysokość podatku wynosi 2% kwoty pożyczki. Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest: a)  opodatkowana podatkiem od towarów i usług, b)  zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem pewnych czynności, nie obejmujących jednak pożyczek. Zatem, o ile pożyczkodawca korzysta ze zwolnienia z VAT w zakresie udzielonej pożyczki, czynność taka nie będzie opodatkowana PCC. Nie ma przy tym żadnego znaczenia, na jaki cel pożyczkobiorca wykorzysta kwotę uzyskanej pożyczki.

Jeżeli przedsiębiorca w ramach prowadzonej działalności gospodarczej udziela pożyczek, powinien zgłosić ten rodzaj działalności również w ewidencji działalności gospodarczej.