Milion obywateli może zmienić prawo Unii Europejskiej

Ogólna zasada inicjatywy stanowi, że propozycja ustawodawcza zostanie rozpatrzona przez Komisję, gdy uzyska poparcie przynajmniej miliona obywateli z co najmniej jednej trzeciej państw UE.

Według szczegółowych regulacji minimalna liczba podpisów z każdego kraju zostanie obliczona wzorem matematycznym –  mnożąc liczbę członków Parlamentu Europejskiego z danego państwa przez współczynnik 750. W przypadku Polski – którą reprezentuje 50 europosłów – będzie to zatem 37,5 tys.

Obywatelski projekt będzie składany po zdobyciu przynajmniej 300 tys. podpisów z co najmniej trzech krajów. Jeżeli Komisja uzna, że inicjatywa mieści się w ramach jej uprawnień, to organizatorzy otrzymają rok na zebranie reszty podpisów.

Komisja będzie miała natomiast cztery miesiące na wydanie decyzji o tym, czy inicjatywa przekształci się we wniosek ustawodawczy czy też prace nad nią zostaną zaniechane. Decyzja o porzuceniu prac nad inicjatywą będzie uzasadniana.

W celu likwidacji ewentualnych nadużyć – jak czytamy na stronie Komisji Europejskiej – każda osoba podpisująca się pod inicjatywą poda swój adres zamieszkania, datę urodzenia, narodowość i numer dokumentu tożsamości: paszportu, dowodu osobistego lub ubezpieczenia społecznego.

Minimalny wiek sygnatariusza ma odpowiadać wiekowi uprawniającemu do głosowania w wyborach do Parlamentu Europejskiego w danym kraju.

Inicjatywa obywatelska została ustanowiona przez art. 11.4 Traktatu Lizbońskiego. Stanowi on, że „obywatele Unii w liczbie nie mniejszej niż milion, mający obywatelstwo znacznej liczby Państw Członkowskich, mogą podjąć inicjatywę zwrócenia się do Komisji Europejskiej o przedłożenie, w ramach jej uprawnień, odpowiedniego wniosku w sprawach, w odniesieniu do których, zdaniem obywateli, stosowanie Traktatów wymaga aktu prawnego Unii”.

Dariusz Madejski, e-prawnik.pl