Ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości

Zgodnie z jego treścią starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zezwolenie może być udzielone z urzędu albo na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej. Zgodnie z ustępem 3 przytoczonego przepisu udzielenie zezwolenia powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie powyższych prac. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.  Jeżeli założenie lub przeprowadzenie ciągów, przewodów i urządzeń uniemożliwia właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem, właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać, aby odpowiednio starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, lub występujący z wnioskiem o zezwolenie nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy, własność albo użytkowanie wieczyste nieruchomości.  Po zakończeniu prac związanych z przeprowadzeniem ciągów i przewodów oraz budową obiektów lub urządzeń na korzystającym z zezwolenia ciąży obowiązek niezwłocznej restytucji stanu poprzedniego na nieruchomości. Jeżeli jednak przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne utrudnienia lub koszty, to właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu albo podmiotowi innych praw do nieruchomości przysługuje odszkodowanie na podstawie artykułu 128 ust. 4. O odszkodowaniu można mówić w wypadku, gdy przedsięwzięcia na nieruchomości są realizowane na podstawie udzielonego zezwolenia, a więc gdy ograniczenie w wykonywaniu praw do nieruchomości ma źródło w decyzji administracyjnej. Odszkodowanie ustala organ, który wydał zezwolenie na przeprowadzenie ciągów i przewodów albo budowę obiektów lub urządzeń, w drodze decyzji administracyjnej, z wyłączeniem drogi sądowej. Droga sądowa jednak nie jest wyłączona w odniesieniu do szkody wywołanej działaniem jednostki przeprowadzającej ciągi i przewody albo wykonującej budowę obiektów lub urządzeń - poza zakresem wynikającym z zezwolenia. W wypadku natomiast, gdy źródłem ograniczenia praw do nieruchomości jest zgoda właściciela lub użytkownika wieczystego udzielona w drodze czynności cywilnoprawnej, dochodzenie roszczeń o restytucję poprzedniego stanu nieruchomości albo o odszkodowanie należy wyłącznie do drogi.