Dzień poniesienia kosztu w KPiR

Odpowiedź:

Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu (art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Jeśli dniem poprzedzającym dzień poniesienia kosztu jest niedziela, to należy przyjąć kurs z piątku.

Dla ustalenia właściwego kursu średniego jest zatem istotne ustalenie dnia poniesienia kosztu, a to jest uzależnione od tego, czy podatnik stosuje zasadę memoriałową, czy zasadę kasową.

Zgodnie z art. 22 ust. 4 ustawy, koszty uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6, są potrącane tylko w tym roku podatkowym, w którym zostały poniesione. Jak z kolei stanowi art. 22 ust. 6b ustawy, za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów w przypadku podatników, o których mowa w ust. 6, uważa się dzień wystawienia faktury (rachunku) lub innego dowodu stanowiącego podstawę do zaksięgowania (ujęcia) kosztu. Przepis ten jednak wyraźnie odsyła do ust. 6, który z kolei odsyła do ust. 5, a zatem do zasady memoriałowej. Nie można zatem przyjąć, iż definicja dnia poniesienia kosztu zdefiniowana w art. 22 ust. 6b odnosiła się również do momentu poniesienia kosztu, o którym mowa w art. 22 ust. 4 (zasada kasowa).

Niestety w przypadku podatników stosujących metodę kasową nierozstrzygnięty pozostaje spór, czy koszt poniesiony to faktycznie zapłacony, czy tylko wymagalny i udokumentowany fakturą, chociaż ponieważ treść art. 22 ust. 6b, który odsyła tylko do zasady memoriałowej, a nie do metody kasowej, wydaje się potwierdzać dotychczasowe poglądy, że w przypadku stosowania zasady kasowej, chodzi o faktyczne poniesienie wydatku, czyli dokonanie zapłaty (tak: wyrok NSA z 14 kwietnia 2004 r., sygn. FSK 113/04; wyrok NSA z 22 października 2004 r., sygn. FSK 624/2004; wyrok NSA z 27 czerwca 2001 r., sygn. SA/Sz 418/00).