Przedmiot leasingu po zakończeniu umowy

Odpowiedź:

Podatnicy i organy podatkowe na ogół przyjmują, że w ramach umowy leasingu, o której mowa w art. 23b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (leasing operacyjny) można wyróżnić dwa etapy: podstawowy okres leasingu (świadczenie usługi) i wykup pojazdu po okresie podstawowym (dostawa towaru). Niekiedy jednak pojawia się koncepcja, że umowę leasingu operacyjnego należy - dla celów rozliczenia VAT - traktować jak jednolitą umowę obejmującą użytkowanie i wykup przedmiotu leasingu łącznie.

W najnowszej literaturze (P. Małecki, Usługa, gdy korzystasz, dostawa, gdy wykupujesz po zakończeniu umowy, Rzeczpospolita z 16 kwietnia 2007 r.) podkreśla się konieczność dwuetapowego rozliczenia umowy leasingu operacyjnego. Zatem, mimo że w grę wchodzi jedna umowa, stosuje się do niej przepisy ustawy o VAT dotyczące świadczenia usług i dostawy towarów. Konsekwencją podzielenia leasingu na świadczenie usług oraz dostawę towarów jest m.in. to, że leasingobiorca ma prawo odliczyć VAT naliczony z faktury za użytkowanie przedmiotu leasingu w podstawowym okresie leasingu oraz prawo odliczenia VAT z ostatniej faktury dokumentującej dostawę towarów (ujmuje tę fakturę w swojej ewidencji).

Sprzedając samochód wykupiony po leasingu, przedsiębiorca może skorzystać ze zwolnienia z VAT, przewidzianego w § 8 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku dostawę samochodów osobowych i innych pojazdów samochodowych, przez podatników, którym przy ich nabyciu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 3 i 5 ustawy, jeżeli te samochody i pojazdy są towarami używanymi w rozumieniu art. 43 ust. 2 pkt 2 ustawy. Warunkiem zwolnienia jest używanie pojazdu przez podatnika przynajmniej przez pół roku przed dostawą. Wątpliwości może budzić to, czy do okresu używania wlicza się okres trwania leasingu (rozbieżne są w tym zakresie interpretacje organów podatkowych). Jeśli podatnik chce bezpiecznie skorzystać ze zwolnienia powinien wprowadzić wykupiony po leasingu pojazd do ewidencji środków trwałych, użytkować go przez co najmniej pół roku i dopiero wtedy sprzedać.