Ochrona członków związków zawodowych

Pytanie: Czy nadal, po znowelizowaniu Kodeksu pracy, pracownikami chronionymi są przewodniczący związków zawodowych i rad pracowniczych?

Odpowiedź:

Nowela, która zmieniła szereg przepisów kodeksu pracy, wprowadziła także zmiany w ustawie o związkach zawodowych (ustawa z dnia 23 maja 1991 r.). Zmiany dotyczące organizacji związkowych zaczną jednak obowiązywać - ich część - od 1 stycznia 2003 r., a kolejne od 1 lipca 2003 r. Znowelizowane przepisy, które wchodzą w życie 1 stycznia 2003 r. dotyczą tylko samej definicji zakładowej organizacji związkowej (do tej pory nie było takiej definicji). W zakresie ochrony pracowników nic nie zmienia się do 1 lipca 2003r. Od tej daty wprowadzone zostaną ograniczenia ilościowe co do związkowców podlegających ochronie przed zwolnieniem. Tak więc z w/w datą pracodawca nie będzie mógł bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z pracownikiem będącym członkiem zarządu lub komisji rewizyjnej z.o.z. w czasie trwania mandatu oraz w okresie roku po jego wygaśnięciu. Nie będzie także mógł bez zgody zarządu z.o.z. zmienić jednostronnie warunków pracy lub płacy na niekorzyść pracownika będącego członkiem zarządu lub komisji rewizyjnej z.o.z. w tym okresie (chyba że dopuszczają to odrębne przepisy). Taka ochrona przysługiwać będzie członkom komitetu założycielskiego przez okres 6 miesięcy od dnia utworzenia komitetu założycielskiego. Ochronie powyższej podlegać będzie także pracownik pełniący z wyboru funkcję w organach organizacji związkowych działających poza zakładem pracy. Nadto pracodawca, bez zgody zarządu z.o.z. nie będzie mógł wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z imiennie wskazanym uchwałą zarządu jego członkiem lub z innym pracownikiem będącym członkiem danej z.o.z., upoważnionym do reprezentowania tej organizacji wobec pracodawcy albo organu lub osoby dokonującej za pracodawcę czynności w sprawach z zakresu prawa pracy oraz zmienić jednostronnie warunków pracy lub płacy na niekorzyść tego pracownika. Będzie to dopuszczalne tylko wtedy, gdy przewidywać to będą odrębne przepisy. Zarząd z.o.z. (reprezentatywnej) wskaże pracodawcy pracowników podlegających powyższej ochronie w liczbie nie większej niż liczba osób stanowiących kadrę kierowniczą w zakładzie pracy albo liczba pracowników ustalona przez zarząd z.o.z., zrzeszającej do 20 członków (ma prawo wskazać pracodawcy 2 pracowników podlegających ochronie, a w przypadku organizacji zrzeszającej więcej niż 20 członków będących pracownikami ma prawo wskazać, jako podlegających tej ochronie, 2 pracowników lub więcej (zależnie od ilości członków).