Zwolnienia grupowe a związki zawodowe

Pytanie: Czy Komisja Zakładowa i Komisja Rewizyjna są chronione podczas zwolnień grupowych w sytuacji kiedy Związek Zawodowy powstał w trakcie procedur związanych ze zwolnieniami lecz przed ogłoszeniem list pracowników do zwolnienia?

Odpowiedź:

Ustawa o związkach zawodowych stanowi w art. 32, że pracodawca nie może bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z pracownikiem będącym członkiem zarządu lub komisji rewizyjnej zakładowej organizacji związkowej w czasie trwania mandatu oraz w okresie roku po jego wygaśnięciu. Ochrona taka przysługuje także członkom komitetu założycielskiego przez okres 6 miesięcy od dnia utworzenia komitetu założycielskiego. Należy jednak pamiętać, że każde prawo przysługujące pracownikom musi być interpretowane w świetle zasad współżycia społecznego oraz społeczno-gospodarczego przeznaczenia tego prawa. Jeżeli zatem sąd uzna, że związek zawodowy powstał wyłącznie z tego powodu aby chronić dane osoby przed zwolnieniami, a nie w celu realizacji zadań określonych ustawą o związkach, to ochrona może być przez sąd ograniczona. Od 1 lipca 2003 r. ochrona związkowców zastanie znacznie ograniczona. Zgodnie z obowiązującym od tego dnia art. 32 ustawy o związkach zawodowych, pracodawca bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej nie może: 1) wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z imiennie wskazanym uchwałą zarządu jego członkiem lub z innym pracownikiem będącym członkiem danej zakładowej organizacji związkowej, upoważnionym do reprezentowania tej organizacji wobec pracodawcy albo organu lub osoby dokonującej za pracodawcę czynności w sprawach z zakresu prawa pracy, 2) zmienić jednostronnie warunków pracy lub płacy na niekorzyść pracownika, o którym mowa w pkt 1. - z wyjątkiem gdy dopuszczają to odrębne przepisy (np. ustawa o zwolnieniach grupowych).