Dziedziczenie, czy pierwszeństwo w nabyciu? - opinia prawna

Opinia prawna

Z analizy przedstawionego przez Pana stanu faktycznego wynika, że Pański ojciec stracił majątek rolny na mocy dekretu z 1944 r. Obecnie zamierza Pan z bratem odzyskać część tego majątku. A zatem Pański ojciec w chwili śmierci nie był właścicielem tego majątku, a miał co najwyżej pierwszeństwo w jego nabyciu na podstawie art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami (UGN). Prowadzi to do wniosku, że wskazany majątek nie wchodzi w skład spadku, a co za tym idzie nie podlega dziedziczeniu. Zgodnie bowiem z art. 922 Kodeksu Cywilnego (KC) tylko prawa i obowiązki majątkowe zmarłego wchodzą do spadku.
Prawo pierwszeństwa nabycia nieruchomości z art. 34 ust. 1 pkt 2 UGN przysługuje jednak nie tylko osobie, która „jest poprzednim właścicielem zbywanej nieruchomości pozbawionym prawa własności tej nieruchomości przed dniem 5 grudnia 1990 r.”, ale także „jego spadkobiercy, jeżeli złoży wniosek o nabycie przed upływem terminu określonego w wykazie, o którym mowa w art. 35 ust. 1 (UGN).”

Z mocy ustawy zatem przyznano prawo pierwszeństwa osobom, które są spadkobiercami zmarłego. Z przedstawionego przez Pana stanu faktycznego wynika, że spadkobiercą jest Pan, Pański brat i wdowa po zmarłym. Oznacza to, że każda z tych osób może skorzystać z prawa pierwszeństwa nabycia takiej nieruchomości, także wdowa po zmarłym mimo, że wcześniej nie przysługiwało jej żadne prawo do tego majątku. W sytuacji zaś, gdy z prawa pierwszeństwa skorzysta kilka osób (np. Pan i wdowa po zmarłym), to w wyniku nabycia powyższej nieruchomości stanie się ona przedmiotem współwłasności tych osób (tak też Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu do uchwały z dnia 18 czerwca 1996r.