Obowiązek wykorzystania zaległego urlopu

Pytanie: Czy jest obowiązek wykorzystania zaległego urlopu za 2002 r. do 31.03.2003 r.? Czy jeśli pracodawca wyrazi zgodę, można go wykorzystać w miesiącach kwiecień/maj 2003 r. bez żadnych konsekwencji prawnych?

Odpowiedź:

Udzielenie pracownikowi urlopu wypoczynkowego w roku kalendarzowym, w którym nabył do niego prawo należy do obowiązków pracodawcy. Rzeczywiście jest tak, że jeżeli pracownik nie wykorzysta urlopu wypoczynkowego zgodnie z planem urlopów sporządzonym w jego zakładzie pracy, to pracodawca ma obowiązek udzielić go pracownikowi najpóźniej do końca pierwszego kwartału następującego roku kalendarzowego (w tym wypadku do końca marca 2003 r.). Pomimo, że nie wynika to wprost z treści kodeksu pracy, to jest to wzajemny obowiązek pracownika i pracodawcy. Określenie, że pracownikowi należy udzielić tego urlopu, oznacza, iż urlop ten ma być pracownikowi udzielony w tym terminie i przez niego wykorzystany. Oczywiście, jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności nie pozwalające pracownikowi na wykorzystanie urlopu w tym terminie, w indywidualnych przypadkach może on być wykorzystany później. Prawo do urlopu ulega bowiem przedawnieniu z upływem 3 lat, od kiedy stało się wymagalne (a więc z upływem 3 lat od końca roku kalendarzowego, za który urlop przysługiwał), chyba że termin urlopu został przesunięty. Wówczas o wymagalności tego prawa będzie decydował upływ terminu urlopu uzgodniony z pracodawcą. Jeżeli więc zaszły szczególne okoliczności w indywidualnym przypadku Pani/Pana, to możliwe jest - za obopólnym porozumieniem - wykorzystanie zaległego urlopu w okresie kwiecień/maj. Jednak należy traktować taką sytuację jako zupełnie wyjątkową. Proszę jednak pamiętać, iż nieudzielenie - wbrew obowiązkowi - przysługującego pracownikowi urlopu wypoczynkowego przez pracodawcę jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika i jest zagrożone karą grzywny.