Zwrot nakładów dla gminy

Pytanie: Skarb Państwa w roku 1978r. zwrócił właścicielowi dom. Do tego czasu był pod zarządem gminy - gmina pobierała czynsz przeprowadzała remonty itp. w okresie działania jej właściciel w tym okresie nic nie miał do powiedzenia i nikt go o nic nie pytał. Po jakimś okresie przekazania domu gmina zwróciła się do właściciela o zwrot pieniędzy za wymianę rur. Czy gmina postąpiła słusznie zgodnie z prawem?

Odpowiedź:

W pytaniu brak informacji o tym, czy była jakakolwiek podstawa do tego, by gmina objęła w posiadanie nieruchomość. W szczególności brak informacji, czy gmina była do 1978 r. właścicielem tej nieruchomości. Zakładamy, że gmina w żadnym momencie nie była właścicielem, nie było decyzji o wywłaszczeniu itp. W związku z tym gminę należy uznać za samoistnego posiadacza nieruchomości. Samoistny posiadacz w dobrej wierze może żądać zwrotu nakładów koniecznych o tyle, o ile nie mają pokrycia w korzyściach, które uzyskał z rzeczy. Zwrotu innych nakładów może żądać o tyle, o ile zwiększają wartość rzeczy w chwili jej wydania właścicielowi. Jednakże gdy nakłady zostały dokonane po chwili, w której samoistny posiadacz w dobrej wierze dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, może on żądać zwrotu jedynie nakładów koniecznych. Samoistny posiadacz w złej wierze może żądać jedynie zwrotu nakładów koniecznych, i to tylko o tyle, o ile właściciel wzbogaciłby się bezpodstawnie jego kosztem. Samoistny posiadacz może też (zamiast powyższego), przywracając stan poprzedni, zabrać przedmioty, które połączył z rzeczą, chociażby stały się jej częściami składowymi.  Jednakże gdy połączenia dokonał samoistny posiadacz w złej wierze albo samoistny posiadacz w dobrej wierze po chwili, w której dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, właściciel może przyłączone przedmioty zatrzymać, zwracając samoistnemu posiadaczowi ich wartość i koszt robocizny albo sumę odpowiadającą zwiększeniu wartości rzeczy.