Wyłączenie od sprawy asesora

Odpowiedź:

Asesorów powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury mianuje i zwalnia Prokurator Generalny. Prokurator Generalny może powierzyć asesorowi powszechnej jednostki organizacyjnej prokuratury, na czas określony, nieprzekraczający trzech lat, pełnienie czynności prokuratorskich, jednakże bez prawa udziału w postępowaniu przed sądem apelacyjnym i okręgowym, sporządzania środków zaskarżania i wniosków do Sądu Najwyższego oraz występowania przed tym Sądem. Zatem asesor może brać udział w postępowaniu przed sądem rejonowym i prowadzić postępowania przygotowawcze, dla których właściwy jest ten sąd. Może również sporządzać środki zaskarżenia poza wnoszonymi do Sądu Najwyższego.

Zaś asesor prokuratury nie posiadający uprawnień do pełnienia czynności prokuratorskich może występować w charakterze oskarżyciela publicznego w sprawach w postępowaniu uproszczonym. Do asesorów powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące prokuratorów tych prokuratur. Zatem podlegają wyłączeniu z tych samych przyczyn co prokuratorzy a nie dla tego, że są asesorami. Wyłączeniu asesorzy podlegają z uwagi na to, że:

1. sprawa dotyczy tego asesora bezpośrednio,

2. jest małżonkiem strony lub pokrzywdzonego albo ich obrońcy, pełnomocnika lub przedstawiciela ustawowego albo pozostaje we wspólnym pożyciu z jedną z tych osób,

3. jest krewnym lub powinowatym w linii prostej, a w linii bocznej aż do stopnia pomiędzy dziećmi rodzeństwa osób wymienionych w pkt 2 albo jest związany z jedną z tych osób węzłem przysposobienia, opieki lub kurateli,

4. był świadkiem czynu, o który sprawa się toczy, albo w tej samej sprawie był przesłuchany w charakterze świadka lub występował jako biegły,

5. brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia lub wydał zaskarżone zarządzenie,

6. prowadził mediację.

Powody wyłączenia trwają mimo ustania uzasadniającego je małżeństwa, wspólnego pożycia, przysposobienia, opieki lub kurateli. Poza tym asesor ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.

Pośród podstaw wyłączenia brak jest tej, która odnosiłaby się do popełnienia uchybień w prowadzeniu postępowania przygotowawczego. Asesor jako osoba w okresie próbnym podlega kontroli przez patrona, który udziela mu pomocy w prowadzeniu postępowania.