Pytanie: Czy i na jakiej podstawie można żądać alimentów od własnego rodzeństwa? Czy i na jakiej podstawie można żądać alimentów od rodzeństwa osoby zobowiązanej, która z powodu braku dochodów nie wywiązuje się ze swoich zobowiązań? W związku z różną interpretacją tych przepisów krążącą po sieci proszę o konkretną odpowiedź?
Odpowiedź:
Możliwość żądania alimentów od rodzeÅ„stwa wynika wprost z artykuÅ‚u 128 kodeksu rodzinnego i opiekuÅ„czego. Zgodnie z jego treÅ›ciÄ… „obowiÄ…zek dostarczania Å›rodków utrzymania, a w miarÄ™ potrzeby także Å›rodków wychowania (obowiÄ…zek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeÅ„stwo”.
Warto przy tym podkreślić, iż pojęcie rodzeństwa obejmuje krewnych w linii bocznej (brat, siostra - także przyrodni), jeśli przynajmniej jedno z rodziców jest ich wspólnym przodkiem.
Natomiast artykuÅ‚ 129 kodeksu rodzinnego i opiekuÅ„czego okreÅ›la od kogo w jakiej kolejnoÅ›ci realizacji tego obowiÄ…zku można siÄ™ domagać. Stanowi on, iż „obowiÄ…zek alimentacyjny obciąża zstÄ™pnych przed wstÄ™pnymi, a wstÄ™pnych przed rodzeÅ„stwem; jeżeli jest kilku zstÄ™pnych lub wstÄ™pnych - obciąża bliższych stopniem przed dalszymi. Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiÄ…zek alimentacyjny w częściach odpowiadajÄ…cych ich możliwoÅ›ciom zarobkowym i majÄ…tkowym”.
Innymi słowy uprawniony z tytułu obowiązku alimentacyjnego (zakładamy, iż chodzi o Pana) w pierwszej kolejności powinien domagać się od swoich dzieci, czy też wnuków (zstępnych), jeżeli takich nie ma, ale Ci nie są w stanie, bądź sami są uprawnieni do alimentów, uprawniony może zwrócić się z żądaniem do wstępnych (czyli rodziców, dziadków). Jeżeli i takiej możliwości nie ma, dopiero do rodzeństwa.
Dopiero wyczerpanie potencjalnych zobowiązanych w każdej z hierarchicznie uszeregowanych grup krewnych pozwala poszukiwać tych zobowiązanych w grupie następnej. W przypadku np. gdyby w gronie zstępnych uprawnionego można było wskazać na syna, wnuka i prawnuka, to obowiązek wstępnych może wchodzić w rachubę tylko wówczas, gdyby uprawniony nie osiągnął zaspokojenia, kierując roszczenie w kolejności do każdego ze zstępnych. Z kolei, gdyby żaden ze wstępnych, odpowiedzialnych w drugiej kolejności, nie był w stanie zaspokoić uprawnionego, ten może kierować roszczenie do swego rodzeństwa.
Wyznacznikiem obowiązku alimentacyjnego krewnych w tym samym stopniu są ich możliwości zarobkowe i majątkowe (są oni zobowiązani do świadczeń w zróżnicowanej wysokości).
Jeżeli zatem w Pana przypadku zaistniała sytuacja, w której zgodnie z powyższymi uwagami, będzie Pan miał uprawnienie do żądania alimentów od rodzeństwa, to jeżeli każde z Pana rodzeństwa ma ku temu możliwości, obowiązek alimentacyjny obciążać będzie każdego z zobowiązanych w równych częściach.
Oczywiście wypełnianie obowiązku alimentacyjnego może mieć postać zupełnie dobrowolną. Może się jednak okazać, iż konieczne będzie dochodzenie ich przed sądem. Nie ma nawet przeszkód, aby uprawniony i zobowiązany do alimentacji ustalili rodzaj i zakres świadczenia w umowie zawartej na zasadach ogólnych, w ugodzie sądowej w sprawie o alimenty lub też w toku postępowania pojednawczego. W razie dochodzenia alimentów przed sądem, właściwy jest tryb procesowy, czyli należy wszcząć postępowanie poprzez złożenie pozwu.

Jeżeli osoba będąca na studiach i otrzymująca alimenty od jednego z rodziców weźmie dziekankę, z przyczyny wyjazdu za granice (...)
Alimenty na dzieci: obowiÄ…zek alimentacyjny od a do zKiedy rodzice sÄ… zobowiÄ…zani do alimentów na rzecz dzieci? Rodzice zobowiÄ…zani sÄ… do Å›wiadczeÅ„ alimentacyjnych wzglÄ™dem (...)
moj mlodszy brat jest od grudnia 2008 roku podopiecznym w domu opieki spolecznej w swoim rodzinnym miescie,ja mieszkam 120 km od niego,wspolnie z bratem staramy sie o przeniesienie go do mojego miejsca zamieszkania abysmy mogli sie czesciej spotykac a takze ja z malzonka chcemy brac go od czasu do czasu do siebie do domu. Okazalo sie ze roznica oplat w domu opieki spolecznej w moim miescie jest okolo trzysta zlotych wyzsza co zobowiazalem sie dobrowolnie pokrywac, co tez w Miejskim Osrodku Pomocy Spolecznej w jego rodzinnym miescie zadeklarowalem,niestety MOPS chce abym ja przejol koszty utrzymania mojego brata zadajac odemnie zaswiadczen o zarobkach.Brat moj jest chory na epilepsie i juz od kilku lat nie moze chodzic {podczas pobytu w obecnym osrodku doznal urazu glowy co za pozno zostalo zauwazone przez personel tego Osrodka,byl operowany ale niestety jego stan zdrowotny zdecydowanie sie pogorszyl}.Prosze o udzielenie mi porady:czy musze placic i w jakiej wysokosci?
Jesteśmy prawnikami specjalizującymi się w różnych dziedzinach prawa. Nasz Zespół tworzą aktywni zawodowo profesjonaliści, posiadający wieloletnie doświadczenie w udzielaniu pomocy prawnej szerokiemu gronu Klientów.
Newsletter
Nowe opÅ‚aty sÄ…dowe. Co bÄ™dzie droższe?WiÄ™cej zapÅ‚acisz za nabycie spadku czy kserowanie dokumentów znajdujÄ…cych (...) »
Proszę o odpowiedź jakie mam prawo i do kiedy muszę pozostać w obowiązku płacenia alimentów i czy jest możliwość zaniechania (...)...
Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.