Odstąpienie a uchylenie się od czynności prawnej

Odpowiedź:

Odstąpić od umowy można w sytuacjach wskazanych w kodeksie cywilnym. Jest to przede wszystkim możliwość zastrzeżenia w umowie prawa odstąpienia od umowy dla jednej lub obu stron w określonym terminie. Trzeba jedynie pamiętać by taki element umowy nie był sprzeczny z ustawą, naturą stosunku prawnego albo zasadami współżycia społecznego. Również w przypadku wykonywania umowy o dzieło ustawa przyznaje zamawiającemu prawo odstąpienia (bez zawierania takiej klauzuli w umowie), gdy:

• zaszła konieczność znacznego podwyższenia wynagrodzenia kosztorysowego (po spełnieniu się przesłanek art. 629 i 630 kodeksu cywilnego). Odstąpić powinien jednak niezwłocznie i zapłacić przyjmującemu zamówienie odpowiednią część wynagrodzenia,
• przyjmujący zamówienie opóźnia się z rozpoczęciem lub wykończeniem dzieła tak dalece, że nie jest prawdopodobne, żeby zdołał je ukończyć w czasie umówionym,
• przyjmujący zamówienie wykonywa dzieło w sposób wadliwy albo sprzeczny z umową i po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego przez zamawiającego na zmianę sposobu wykonania dzieła,
• wady dzieła są istotne i usunąć się nie dadzą albo gdy z okoliczności wynika, że przyjmujący zamówienie nie zdoła ich usunąć w czasie odpowiednim,
• dopóki dzieło nie zostało ukończone, płacąc przyjmującemu umówione wynagrodzenie

Oraz przyjmującemu:

• w razie braku potrzebnego współdziałania przez zamawiającego i bezskutecznym upływie terminu do podjęcia współdziałania, wyznaczonego przez przyjmującego.

W innych przypadkach odstąpienie od umowy o dzieło jest nieważne. Dlatego, po spełnieniu przesłanek ustawowych, można uchylić się od czynności prawnej gdy poprzednio odstąpienie było nieważne. Gdy odstąpienie było skuteczne to umowę poczytuje się za niezawartą i nie można uchylić się od niezawartej umowy.